اللهم اهدنا الصراط المستقيم .
تركيه ، بروسه 401 از سدهء 9 ق .
والديه :
رساله دربارهء معرفت . خواجه عبيد الله احرار ( د 895 ق / 1490 م ) . ( - ملفوظات خواجهء احرار ) . ( به نادرست در برخى از مآخذ از جامى دانسته شده ) . به خواهش والدين خود ، كه از وى خواسته بودند براى ما چيزى نويسى از سخنان اهل الله ، كه عمل به آن سبب حصول معرفت شود . سيروسلوك است به نثر روان ، آميخته به نظم ، بخشبندى نشده . دستكم يك نسخه از اين رساله در دست هست كه تقليد و فصلبندى شده است ( - سخنان اهل حق ، بخش اخلاق ) . به كوشش دكتر سيّد عارف نوشاهى چاپ شده است .
آغاز : الحمد لله الاحد بذاته و كبريائه ، الواحد بصفاته . . . اما بعد ، سبب تأليف اين مختصر آن بود كه والدين فقير .
مشترك 3 / 2095 « والديه : رساله دربارهء معرفت » ( 15 نسخه ) ؛ نسخهها 2 / 1397 « معرفت : والديه » ( 6 نسخه ) ، همانجا 2 / 1127 « حقيقت » ناشناخته ؛ نفيسى 1 / 263 ، همانجا 2 / 778 « رسالهء والديه » ؛ ذريعه 25 / 23 « والديه » .
آستان قدس 6 / 482 « والديه » از جامى ، همانجا ، نامگو 598 « والديه » ، همانجا 10 / 161 « تصوف » ناشناخته ؛ دايرة المعارف ش 2 / 274 عكسى ؛ همانجا ش ( 1 ) 485 همانجا ( 2 ) 897 عكسى ، نوشتهء 900 ق ؛ دانشگاه 16 / 86 ، 116 « والديه » ؛ فاضليه ، مشهد 1 / 33 ؛ مرعشى 29 / 271 ؛ ملك 6 / 255 « والديه » ؛ نشريه 5 / 433 « والديه » از جامى .
اته 1923 « والديه » ؛ ازبكستان ، تاشكند 3 / 271 ( 3 نسخه ) ، همانجا 8 / 415 ؛ استانبول ، دانشگاه 421 ؛ تركيه ، بروسه 257 ، 322 ، 331 ؛ تركيه ، مغنيسا 377 « رسالهء تصوف » ؛ شوروى ، سالتيك ، شدرين 224 ؛ فرهنگستان ، نامگو 1 / 286 « رسالهء والديه » ( 4 نسخه ) ، 535 « مختصر رسالهء والديه » ؛ فرهنگستان ، نامگو فارسى 213 « رسالهء والديه » ، 214 همان رويهم ( 4 نسخه ) ؛ قاهره ، دار الكتب 1 / 231 ( 3 نسخه ) ، همانجا 2 / 234 ، 276 « رسالهء والديه » ؛ گنج ، 2 / 728 « طريقهء نفس : سيروسلوك » ، 850 « والديه : معرفت » ( 2 نسخه ) ؛ مدينه ، خانقاه احمديه ، المظهر ، ش ؟ از جامى دانسته شده ؛ نوشاهى موزه 782 .
وجدانيات و ذوقيات :
ذوقيات : محمد دهدار شيرازى ( د 1016 ق / 1608 م ) . ( - الف انسانيت ) . در ديباچه بدان نامى نداده مىگويد « تخطيطنامهاى بهر ثبت مختصر . از وجدانيات و ذوقيات قوم واجب ديد » . گويا دهدار دو رساله به نام « ذوقيات » دارد ( - ذوقيات عقلى ) كه نياز به بررسى نسخههاست . اين يكى دربارهء اين است كه آيا مدرك با ادراك عقل مطابق واقع است ، يا مطابق ادراك عقل . « آيا ادراك حكم نفس الامرى است و يا از خصايص عقل است .
اگر از خصايص عقل است آيا مطابق واقع يا مطابق ادراك عقل . يعنى عقل ، امر واقع را چنان كه واقع است ادراك مىكند ، يا آنكه به خصوصيت خود ادراك مىكند » . سپس به علم اليقين و حق اليقين و عين اليقين مىپردازد ، و علم بارى .