تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى ) — صفحة 343

مساهمون:

ص٣٤٣

* خيراتيه .

از محمد على بهبهانى كرمانشاهى ( د 1216 ق / 1801 م ) فرزند وحيد بهبهانى ، در خرده‌گيرى از تصوف و صوفيان ، در 1211 ق ( - خيرات ) ، در پاسخ نامه‌اى به آصف الدوله كه در بارهء معصوم على شاه از او پرسيده بود نگاشته ، نكته‌هاى تاريخى نيز دارد . آغاز : احمده على نواله ، نفيس‌ترين گوهرى كه . نسخه‌ها 2 / 940 « خيراتيه » در بخش عقايد ؛ ذريعه 7 / 286 « خيراتيه » ؛ اعلام 2 / 1629 . اشكورى 14 / 105 « خيراتيه در ابطال طريقهء صوفيه » ؛ الهيات ، تهران 1 / 704 ؛ دانشگاه 10 / 1894 ؛ قم ، فيضيه 2 / 53 ؛ ملك 6 / 78 . بندى از آن در توضيح « اتل ، توتل ، متل » .

* خير الاذكار .

از محمد فرزند غلام محمد . ملفوظات خواجه نور محمد ثانى ناروواله است . در 3 « فصل » : 1 - در مناقب خواجه نور محمد مهاروى ، پير نور محمد ثانى ، 2 - مناقب خواجه نور محمد محمد ثانى ، 3 - مناقب خواجه حافظ سلطان‌پورى ( ديباچه ) . خواجه نور محمد ثانى معروف به شاه ناروواله گلهوى ، از خليفگان نور محمد مهاروى ( د 1205 ق / 1790 م ) بوده و يك سال پيش از مراد خود در 1204 ق / 1790 م درگذشته است ( مشايخ چشت 559 ) . و اين گلهوى چند شرح بر كتاب‌هاى درسى نگاشته است ، از آن ميان « شرح مطلع الانوار » ( هف ) . آغاز : الحمد لله الذى جعل الظلمات و النور و خلق آدم على صورته . . . اما بعد ، مىگويد عاصى خاكپاى درويشان . مشترك 3 / 1442 ( 2 نسخه ) ؛ مشايخ چشت 530 تا 560 نور محمد مهاروى ، همانجا 559 شاه ناروواله ؛ تذكرهء پنجاب 1 / 167 نام پنج كار او از آن ميان « خير الاذكار » ، همانجا 2 / 803 تا 806 خواجه محمد مهاروى و نور محمد ناروواله ؛ حديقهء غلام سرور 107 همان دو كس . بشير حسين ، شيرانى 2 / 216 كه نادرست ملفوظات فريد الدين گنج شكر ياد كرده .

* خير الاسباب فى فهم احاديث الشهاب .

ابو العلا محمد خير الدين . ترجمهء « شهاب الاخبار فى الاحاديث » محمد حافظ الله خان بهادر است . آغاز : خوش‌ترين حديثى كه قمريان بوستان شريعت به آن تكلم كنند و بهترين . هند ، مدرس 3 / 920 .

* خير البيان .

از بايزيد انصارى ، معروف به پير روشان ، بنيادگذار گروه روشنيان ، ( 932 - 980 ق / 1525 - 1572 م ) ، فرزند قاضى عبد الله انصارى . وى به نام الحاد با اكبر پادشاه ( 963 - 1014 ق / 1556 - 1605 م ) جنگيد و سپاه شاهى را در پيشاور شكست بزرگى داد . شايد به زبان پشتو بوده كه به فارسى درآمده است ، و هنوز عبارت‌هاى پشتو و هندى كهن در آن هست . و يا اين كتاب در چهار تحرير به چهار زبان عربى ، فارسى ، پشتو و هندى نوشته شده است . فارسى آن از سوى پشتو اكادمى . پيشاور ، 1967 م چاپ شده است . بخشبندى نشده دربرگيرندهء مسايل تصوف ، دين و احكام فقهى است . از حقيقت و طريقت و وحدت وجود و معرفت و قرب الهى و صبر و شكر و رضا تا نماز و روزه . و مىگويد اين از الهامات الهى است .