مأخوذ از حس و احساس آنان باشد بلكه به عكس احساس و نيروى متخيله آنان محكوم نيروى عقل و الهامات غيبى خواهد بود .
بر اين اساس است كه ميفرمود
( ما رأيت شيئا الّا و رأيت اللَّه قبله )
از نظر اينكه قواى احساس ظاهرى و درونى متخيله آنان از نيروى غيب و روح قدس سرچشمه ميگيرد هم چنان كه افراد بشر عادى پيوسته تفكر و انتقالات فكرى بر اساس احساس است پايه همه تعقلات و تخيلات و معلومات آنان بر اساس احساسات آنان نهاده شده است بدين جهت قابل تزلزل و خطاء و فراموش خواهد بود هم چنان كه توجه بهر يك از مشاعر و نيروى ظاهرى آنان را باز ميدارد از درك و توجه به نيروهاى درونى و چنان كه بكارى اشتغال ورزند از تفكر و شروع به كار ديگر باز خواهند ماند .
خلاصه نيروى احساس و تخيل آنان محدود و محكوم احساس آنان خواهد بود ولى اوصياء طاهرين از نظر قدس روح و قدرت روان و نورانيت روح و قلوب آنان از نظر اتصال با عقل فياض از هيچ توجه بامرى باز نخواهد ماند و قدرت و احاطه روحى و قدس روان آنان در اين جمله خلاصه و معرفى مىشود كه ( لا يشغلهم شأن عن شأن و لا يحجبهم نشئة عن نشئة ) و خواب آنان مانند حالت يقظه و بيدارى آنان خواهد بود و قواى ظاهرى آنان از نظر ارتباط با روح قدس و غيب هرگز از توجه و فهم و درك امور خارجى باز نخواهند ماند .
بالاخره تمام قواى ظاهرى و درونى و باطنى و قلبى آنان به كار افتد بر همه انسانها احاطه كامل خواهند داشت و معناى قدس روح و طهارت ذاتى و موهوبى و علم و احاطه لدنى و ربوبى همين است و اين است معنى صدق تحديث و سماع كلام و تعليمات ربوبى و يا اعلام حقايق و اتصال بالهامات غيبى و درك و فهم كلام حقيقى ربوبى با اين قدرت و ارتباط مستقيم نيازى بارتباط و اخذ وحى از مقام فرشتگان نخواهند داشت .
درخشان پرتوى از اصول كافى ( فارسى ) — صفحة 296
مساهمون: محمد حسينى همدانى نجفى
ص٢٩٦