و از نظر اينكه حائز مقام شهادت و وساطت فيض هستند هر يك از آنان مسئول تردد صورت علمى آنان شهادت بپيشگاه ربوبى خواهند بود و حافظ اسرار و ايمان و كفر هر يك از افراد مردم بوده و قيام باداء شهادت به پيشگاه قدس ربوبى خواهند نمود ، بلكه وجود قدس آنان عين شهادت و گواهى خواهند بود .
( و الحمد للَّه زنة عرشه )
علم حق سبحانه تجربيات ازلى است
بعض فلاسفه گفتهاند از نظر اينكه ذات قدس ربوبى حقيقت وجود بلا حد و حقيقت موجود است لا محاله او كل اشياء خواهد بود هم چنان كه انسان بما هو انسان قابل تعدد و كثرت نيست جز به لحاظ امر خارج و بعبارت از وجود افراد باشد كه خارج از حقيقت انسان است به همين قياس بر حقيقت وجود نيز قابل كثرت خواهد بود به لحاظ عدم و ماهيات و معانى كه تابع وجود هستند و نظر باينكه واجب الوجود محض و حقيقت وجود و صرف وجود است چيزى از وجود خارج از او نخواهد بود جز نقايص و اعدام و نتيجه آنست كه وجود واجب كل ذوات و اشياء خواهد بود و هرگز وجود صرف خالى از موجودات و اشياء نخواهد بود بالاخره وجود صرف واجد اشياء به لحاظ وجود آنها خواهد بود و لازم احاطه وجودى و شهودى حق سبحانه آنست كه كل اشياء و ذوات اشياء به لحاظ وجود آنها باشد .
بالاخره وجود حقيقى بسيط عبارت از وجود قائم بذات است كه فيض وجود او همه موجودات را فرا گرفته باشد يعنى اشعه او اشياء موجودات جهان را فرا گرفته و همه از فيوضات و رشحات او از وجود و هستى بهرمند باشند به همين قياس علم حقيقى و بسيط احاطه شهودى است كه بر همه اشياء احاطه دارد و همه آنها را فرا گرفته باشند و چيزى از شهود او پنهان نباشد بهمن قياس قدرت حقيقى و بسيط قدرت و احاطه وجودى است كه شائبه در او نباشد ساحت