محمد بن ملا محمد صالح بن احمد مازندرانى را بزوجيت داشته ، و مادر آقا نور الدّين ؛ طبق صفحهء ( 94 و 102 ) از « تذكرهء » مذكوره ؛ دختر ملا محمد تقى مجلسى بوده ، و ملا محمد أكمل از اين مخدره فرزندانى آورده :
يكى : آقا حسن رضا 64 كه بنص « تذكره : 104 » با فرزندان خود آقا محمد ابراهيم 65 و آقا محمد حسين 65 در كازرون بودهاند .
و ديگر : آقا محمد حسين 64 كه او هم در كازرون بوده ، و ديگر : آقا محمد على 64 كه در « الفيض القدسى : 26 » نوشته شده ، و ديگر ، دخترى 64 كه زوجه آقا سيد محمد على طباطبائى كه در 1231 بيايد بوده . و دختر ديگرى 64 كه زوجه آقا مير سيد على كبير كربلائى كه در 1207 بيايد بوده ؛ كه اين هر دو دختر را براى ملا محمد أكمل در « الفيض القدسى : 26 » نوشته ، و در « تذكرة الانساب : 105 » مير سيد على مذكور را خواهرزادهء صاحب عنوان نوشته ، كه در نتيجه ؛ دختر ملا محمد أكمل زوجهء سيد منصور پدر آقا سيد على مذكور بشود ، و اين قول درست است ؛ چنانكه در مجله مباركه « المرشد 4 : 9 و 10 : 415 و 416 » فرموده .
بالجمله ؛ ديگر از فرزندان ملا محمد أكمل مذكور : صاحب اين عنوان مرحوم آقا محمد باقر ( رحمه اللّه ) است كه عالمى جليل و محققى بىبديل و در فقه و اصول و رجال و غيره مهارتى تمام داشته ، و اصول فقه را بطرزى جديد و أنيق تأسيس و تدوين نموده و در اثر تجديد نظر در مباحث آن ترويجى سخت شگفتآور بدان داده ، و ازاينرو وى را مؤسس بهبهانى و مروج بهبهانى ، و أستاد أكبر و استاد كل و همچنين آقاى بهبهانى يا بطور مطلق آقا مىگويند . و در اثر اين تجديدات و ترويجات او را مجدد سر مائهء دوازدهم هجرت در مذهب شيعه گرفتهاند .
تبيين اين كلام باقتضاء اين مقام و خيلى مختصر و ساده اينكه : حديثى بطرق أهل سنت از حضرت رسول صلى اللّه عليه و آله بألفاظ مختلفه بدين مضمون روايت شده كه :
خداوند تعالى در سر هر صدسالى كسى را برمىانگيزاند كه اين دين مبين و مذهب اسلام را تجديد كند . و هرچند از طرق مردمان شيعى اين حديث وارد نشده ، چنانكه عالم فاضل مرحوم حاجى شيخ فضل اللّه نورى شهيد ( اعلى اللّه مقامه ) در ظهر جلد اول « مستدرك »
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 222
مساهمون: ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
ص٢٢٢