پس چون اهل بهشت در بهشت ] و اهل جهنّم در جهنّم ساكن مىشوند ، منادى ندا مىكند اهل بهشت را كه نظر كنيد به سوى جهنّم ، پس مشرف مىشوند و نظر مىكنند به سوى جهنّم و منزلهاى ايشان را در جهنّم به ايشان مىنمايند كه اين منزلى است كه اگر معصيت الهى مىكرديد داخل اين منازل مىشديد ؛ پس چندان ايشان را فرح و شادى روى مىدهد كه اگر مرگ در بهشت باشد ، بميرند از شادى آنكه از چنين عذابى نجات يافتهاند .
پس منادى ندا كند اهل جهنّم را كه به جانب بالا نظر كنيد ، چون نظر كنند ايشان را در بهشت و نعمتها كه در آنجا مقرّر شده به ايشان بنمايند ، و بگويند به ايشان كه اگر اطاعت الهى مىكرديد اين منازل را متصرّف مىشديد ؛ پس ايشان را حالى رو دهد از اندوه كه اگر مرگ باشد بميرند .
پس منازل اهل جهنّم را در بهشت به نيكوكاران دهند و منازل اهل بهشت را در جهنّم به بدكاران دهند و اين است تفسير اين آيه « 1 » كه حقتعالى در شأن اهل بهشت مىفرمايد ، كه ايشانند وارثان كه به ميراث مىبرند بهشت را و در آن مخلّد و پايدار خواهند بود . « 2 »
چهارم [ عدم وجود مرگ در بهشت و جهنم ]
و نيز از آن حضرت مروى است كه : چون اهل بهشت داخل بهشت شوند و اهل جهنّم به جهنّم درآيند ، منادى از جانب ربّ العزّة ندا كند كه اى اهل بهشت ! و اى اهل جهنّم ! اگر مرگ به صورتى از صورتها درآيد خواهيد شناخت ؟ گويند : نه .
پس بيارند مرگ را به صورت گوسفند سياه و سفيدى و در ميان بهشت و دوزخ بدارند و به ايشان گويند : « ببينيد ، اين مرگ است . » پس حقتعالى امر فرمايد كه آن را ذبح كنند و فرمايد كه : اى اهل بهشت ! هميشه در بهشت خواهيد بود و شما را مرگ نيست ، و اى اهل جهنّم ! هميشه در جهنّم خواهيد بود و شما را مرگ نيست ؛ و اين
هامش
( 1 ) - ثواب الاعمال / 249 - 250 عنه بحار 8 / 125 - 126 ب 23 ح 26 ، تفسير قمى 444 - 445 عنه بحار 8 / 287 ب 24 ح 19 .
( 2 ) -أُولئِكَ هُمُ الْوارِثُونَ الَّذِينَ يَرِثُونَ الْفِرْدَوْسَ هُمْ فِيها خالِدُونَ. ( مؤمنون / 11 - 10 ) .