2 -
وَ لَقَدْ بَعَثْنا فِي كُلِّ أُمَّةٍ رَسُولًا أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَ اجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ فَمِنْهُمْ مَنْ هَدَى اللَّهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ حَقَّتْ عَلَيْهِ الضَّلالَةُ فَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُكَذِّبِينَ ( ) إِنْ تَحْرِصْ عَلى هُداهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي مَنْ يُضِلُّ وَ ما لَهُمْ مِنْ ناصِرِينَ
.
ما در بين هر امّتى رسولى برانگيختيم كه : خداى را عبادت كنيد و از طاغوت دورى گزينيد ! برخى را خداوند هدايت كرد ، و برخى گمراهىشان به اثبات رسيد . پس ، در روى زمين بگرديد و بنگريد سرانجام تكذيبكنندگان چگونه بود ! ( ) اگر بر هدايتشان اصرار بورزى [ بدان كه ] خداوند هر كس را گمراه ساخت هدايت نمىكند ، و آنان هيچ ياورى ندارند . « 1 »
3 -
فَرِيقاً هَدى وَ فَرِيقاً حَقَّ عَلَيْهِمُ الضَّلالَةُ إِنَّهُمُ اتَّخَذُوا الشَّياطِينَ أَوْلِياءَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ مُهْتَدُونَ
.
خداوند ، گروهى را هدايت كرده ، و گروهى گمراهىشان به اثبات رسيده ، آنان شياطين را به جاى خداوند اولياى خود برگزيدند ، و مىپندارند كه هدايتيافتهگانند : « 2 »
اين نوع از « هدايت » ، هدايتى است با « مشيّت » الهى . شرح آن چنان است كه مىآيد :
ج - هدايت به معناى توفيق ايمان و عمل با مشيّت خداوندى
هدايت به معناى امداد الهى در ايمان و عمل با اشاره به مشيّت الهى در آيات زير در سورههاى بقره ، نور و يونس ، چنين آمده است :
وَ اللَّهُ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
.
خداوند هر كس را " بخواهد " به راه راست هدايت مىكند . « 3 »
در سوره انعام آمده است :
هامش
( 1 ) - نحل / 36 - 37 .
( 2 ) - اعراف / 30 .
( 3 ) - بقره / 142 و 213 و نور / 46 و يونس / 25 .