همچنين مدت كوتاهى حرارت داده شود ويتامين
A 1
يا شكلى از ويتامين
A
كه در روغنهاى جگر و ماهىها يافت مىشود و ويتامين
A 2
تركيبى كه در جگر ماهىهاى آب شيرين است ، از نظر خواص تقريبا شبيه ويتامين
A
مىباشند الّا اينكه طيف جذبى آنها در اشعه ماوراء بنفش متفاوت است .
2 - 4 - ويتامين
D
يا ويتامين آنتى راشيتيك « 1 »
ويتامين
D
از ويتامينهاى قابل حل در چربى است تا سال 1919 ميلادى علل ابتلاى به بيمارى استخوان كودكان يا ريكتس « 2 » ناشناخته بود . ريكتس شكلى از بيمارى استخوان است كه اغلب در كودكان و بچههاى كوچك و جوانان ديده مىشود . اين بيمارى موجب رشد غير طبيعى و كموبيش كج شدن و انحراف استخوانها مىشود و غالبا در مناطق معتدله دنيا شايع است و در مناطق قطبى و حارّه خيلى بندرت ديده مىشود .
دانشمندان در سال 1919 تحقيقاتى در اينباره آغاز نموده و با تغذيه موشها و سگها با رژيم غذايى مختلف كوشش كردند به علل اين بيمارى هولناك پى ببرند . در آزمايشها نشان داده شد در غذاهايى كه روغن جگر ماهى كاد « 3 » داخل مىكردند ، حيوانات با خوردن آن غذاها مبتلا به اين بيمارى نمىشدند ولى همينكه در همان غذاها روغن كبد ماهى كاد را برداشته و بجاى آن انواع روغنهاى نباتى و يا روغن حيوانى مصرف مىكردند ملاحظه شده است كه جانوران مبتلا به ريكتس شدند . در نتيجه روشن شد كه عامل بازدارنده بيمارى در روغن كبد ماهى كاد وجود دارد .
در آزمايش ديگرى در خوراكهاى جانوران آزمايشگاهى روغن كبد ماهى كاد مصرف كرده ولى در جريان تهيه غذا از طريق تماس با هوا و اكسيده شدن ترتيبى دادند كه ويتامين
A
موجود در روغن كبد ماهى از بين برود . و باز با تعجب مشاهده شده است كه با خوردن اين نوع غذاهاى بدون ويتامين
A
جانوران به بيمارى ريكتس مبتلا نشدند .
هامش
( 1 ) .Antirachitic .( 2 ) .Rickets .( 3 ) .Cod fish .