تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 311

مساهمون:

ص٣١١
ساقه‌هاى مورد برجستگىهايى به نام گال « 1 » وجود دارد كه از نظر مقدار تانن زيادى كه دارد مورد توجه است . مورد در مناطق نيم‌مرطوب با آب و هواى معتدل متمايل به گرم مىرويد . بومى اروپاى جنوبى و آسيا مىباشد . در هند مىرويد . در ايران در مناطق نيم‌مرطوب لرستان در سپيددشت ، خرم‌آباد ، شهبازان ، بختيارى ، درّه خراسان ، در فارس در اطراف درياچه مهارلو ، در كرمان در ارتفاعات بين كرمان و بندرعباس ، در بلوچستان در تنگه سرحه ، در كوير مركزى در خور ، عقدا ، اصفهان ، ريزد و در رودبار در هرزويل به‌طور خودرو ديده مىشود . واريته‌اى از مورد به نام مورد برگ‌ريز كه نام علمى آن
Myrtus communis L . var microphylla Hort .
مىباشد . در بعضى از باغهاى شمال ايران به صورت گياه زينتى كاشته مىشود . تكثير مورد از طريق كاشت بذر و خوابانيدن و قلمهء آن انجام مىشود . معمولا چون از طريق كشت بذر مشكل و كار دقيق و سختى است ، باغبانها از طريق خوابانيدن شاخه‌اى از آن و يا قلمه زدن آن را زياد مىكنند ، از طريق پيوند نيز تكثير مىشود . قلمه آن اگر از ساقه‌هاى مسن و قسمت پايين ساقه ، نزديك ريشه گرفته شود ، در بهار كاشته مىشود . ولى اگر از ساقه‌هاى جوان نيمه‌سبز براى قلمه زدن استفاده شود ، در خرداد و تير قلمه را تهيه و همان وقت زير شاسى مىكارند . معمول است كه درختچهء مورد را با ارقام زينتى بر گل پيوند مىنمايند و در شرايط اقليمى مناسب وطن مورد ، پيوند آن در هواى آزاد انجام مىشود .

تركيبات شيميايى

از نظر تركيبات شيميايى برگ مورد داراى اسانس روغنى فرّار است كه شامل ميرتىنيل استات « 2 » ، ميرتنول « 3 » و سينئول مىباشد . در شاخه‌هاى تازه مورد 45 / 0 - 34 / 0 درصد ، در شاخه‌هاى خشك مورد 59 / 0 - 49 / 0 درصد و در برگهاى خشك مورد 01 / 1 - 57 / 0 درصد اسانس پرارزشى وجود دارد . اسانس
هامش
( 1 ) .Gall( 2 ) .Myrtinyl acetate( 3 ) .Myrtenol