تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 304

مساهمون:

ص٣٠٤
درشت ياس قرار دارد و پس از خشك شدن كپسول و شكافته شدن از آن خارج مىشوند و چون دانه‌ها بالدار است به سهولت با باد به اطراف پراكنده مىشوند . ياس بنفش داراى سه واريته در ايران است ك به‌طور پرورشى كاشته مىشوند . گلهاى همه آنها خوشه‌اى و بسيار معطّر مىباشند . ياس رسمى سفيد نام علمى آن
Syringa vulgaris var alba Ait .
كه داراى گلهاى خوشه‌اى سفيد است . ياس رسمى پرپر نام علمى آن
S . vulgaris var plena Hort .
كه داراى گلهاى خوشه‌اى سفيد يا رنگى پرپر است . ياس رسمى بنفش
S . vulgaris var violacea Ait .
كه داراى گلهاى خوشه‌اى بنفش مىباشد . تكثير ارقام فوق از طريق پيوند رقم مورد نظر روى پايه معمولى آن مىباشد . اغلب آنها را مىتوان در گلدان كاشت و در گلخانه گرم در زمستان محفوظ نگه داشت كه در اين صورت خيلى پرپر و زيبا مىشود . نام جنس ياس از كلمه يونانى
Syrinx
به معناى فلوت گرفته شده است زيرا چوب ياس را براى ساختن فلوت به كار مىبردند . ياس رسمى از شمال شرقى امريكا برخاسته و از آنجا به اروپا و ساير مناطق دنيا انتشار يافته است .

تركيبات شيميايى

در گلهاى ياس خوشه‌اى بنفش اسانس بسيار معطّرى وجود دارد . در پوست ، برگ ، جوانه‌ها و ميوهء آن مواد مانيت « 1 » ، انورتين ، ساكاروز ، يك مادهء تلخ بىشكل به نام سيرينگوپيكرين « 2 » و يك گلوكوزيد به نام سيرين‌ژين « 3 » وجود دارد . از گلوكوزيد سيرينژين در اثر هيدروليز گلوكوز و سيرينژنين « 4 » به دست مىآيد .
هامش
( 1 ) .Mannite( 2 ) .Syringopicrine( 3 ) .Syringine( 4 ) .Syringenine
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 304 | حسين مير حيدر