تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 360

مساهمون:

ص٣٦٠
است و بعلاوه در بعضى گونه‌ها رنگ گل سفيد و رنگ ميوهء آن وقتى كه برسد مايل به سفيد و گرد و پهن شبيه سكّه است و خوش‌بو مىباشد . اين نوع اخير كه بىوزا گفته مىشود در كتب طب سنتى انجدان طيب يا انجدان سفيد نامبرده مىشود .

مشخصات آنغوزه

آنغوزه شيرهء گياهى است كه از تيغ زدن ريشه يا پايين ساقه و يا قطع ساقه گياهان مولد آنغوزه از ناحيهء يقهء گياه خارج مىشود و در طول تابستان به دست مىآيد و به دو صورت در بازار عرضه مىشود . يك نوع را كه آنغوزهء اشكى گويند بسيار تميز ؛ بدون خاك و خاشاك و مرغوب است . رنگ خارجى آن زرد مايل به قرمز يا قهوه‌اى و صاف و شفاف . از نظر ابعاد در حد فندق يا كمى بزرگتر يا كوچكتر در ابعاد نخود است . رنگ مقطع آن سفيد است كه در مجاورت هوا بسرعت اكسيده شده و تيره مىشود . و نوع ديگر كه در بازار عرضه مىشود توده‌اى گفته مىشود كه با بىدقتى جمع‌آورى شده و مخلوط با خاك و خاشاك و برگ است و نامرغوب مىباشد . طعم آنغوزه گس در بعضى گونه‌ها تلخ و بويى شبيه بوى سير ، متعفن و خيلى تند دارد . در كتب طب سنتى آنغوزه را به‌طور كلى با دو نام ذكر مىكنند . يكى آنغوزه سفيد يا حلتيت طيب كه از انجدان طيب گرفته مىشود و ديگرى آنغوزه سياه يا حلتيت منتن كه از انجدان منتن گرفته مىشود .

تركيبات شيميايى

از نظر تركيبات شيميايى ريشهء گياه آنغوزه
F . assa foetida
داراى مواد آزار زينوتانول « 1 » ، فروليك اسيد « 2 » ، اسانس روغنى فرّار ، پينن ، آزولن « 3 » ، موسيلاژ ، باسورين « 4 » و . . . مىباشد و در صمغ آنغوزه مقدار زيادى تانن ( حدود 60 درصد ) و حدود 20 درصد صمغ و 5 - 4 درصد اسانس وجود دارد . در برخى گونه‌ها در نمونه‌هاى آنغوزهء اشكى مقدار اسانس تا 15 درصد نيز مىرسد . اسانس آنغوزه داراى بوى متعفن شبيه بوى سير است و اين بو در اثر وجود
هامش
( 1 ) .Asaresinotannol( 2 ) .Ferulic acid( 3 ) .Azulene( 4 ) .Bassorine