تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 42

مساهمون:

ص٤٢
تشكيل مىشود . چوب سرو خمره‌اى سبك ، خيلى معطر و نسبتا سخت كه از آن تربانتين گرفته مىشود و پس از تبخير اسانس آن ، صمغ سفيدى با نام سانداراك « 1 » مىدهد . صمغ سانداراك را بيشتر از گونهء افريقايى
T . articulata
و گونهء اروپايى
T . occidentalis
مىگيرند . درخت سرو خمره‌اى يا سرو تبرى بومى آسياى معتدل و چين است . در ايران نيز بيشه‌اى از آن در محل سوركش واقع در دره‌كتول وجود دارد . در اين بيشه درختان كهن و قطورى وجود دارد و درختان كهن ديگرى از سرو خمره‌اى در سبزوار و در كرج نيز وجود دارد كه سن آنها چند قرن است .

تركيبات شيميايى

از نظر تركيبات شيميايى در گياه مواد پينىپيكرين « 2 » ، كوئرسيترين « 3 » [ چونگ كوئوتونونگ يائوچى ] و توجين يا توبين « 4 » [ نى و چن ] و يك اسانس روغنى فرار شامل پينن « 5 » ، كاريوفيلن و در آخر يك رزين و تانن [ روا ] يافت مىشود . مادهء پينىپيكرين خاصيت تنگ كردن رگهاى خونى را دارد . در ريشهء گياه مقدار قابل ملاحظه‌اى اسانس وجود دارد .

خواص - كاربرد

در چين برگهاى اين درخت از داروهاى مرسوم و متداول چينى است و خونريزى را بند مىآورد [ نى و چين ] . ساير خواص آن : تلخ و مقوى معده و قابض و خنك‌كننده است [ هاو و ديگران ] . مدر ، تونيك و ضد تب مىباشد [ روا ] . جوشاندهء برگها و يا عصارهء تازهء برگها براى قطع هر نوع خونريزى مفيد است [ هو ، مك كلور و هوانگ و لوئى ] . و براى زخم اثنىعشر و زخم معده مفيد است [ نى و چن ] . براى التيام سوزاك [ هاو ] و سرماخوردگى [ استوارت ] نافع است . تخم آن داراى مواد مغذى است [ كاريونه و كيمورا ] ، مسكن است [ هو ] ، تونيك و اشتهاآور مىباشد [ لوئى ] ، براى جهاز تنفسى مفيد است ، روى
هامش
( 1 ) .Sandaraque( 2 ) .Pinipicrine( 3 ) .Quercitrin( 4 ) .Thujin( 5 ) .Pinene