شاخه و ميوهء توت سياه
زخمهاى بد ، جوشهاى دهان ، تحليل ورم حلق ، كام و زيان و تقويت آنها مفيد است ، خصوصا اگر با آب برگ گشنيز تازه يا آب برگ كاسنى ، و يا بامرمكى ، و يا زعفران ، و يا ايرسا و يا كندر مخلوط شده باشد . خوردن شاهتوت براى زخم روده و اسهال گرم و اسهال خونى خصوصا خشك آن با داروهاى كمكى و مقوى بسيار مفيد است . شاهتوت مضر سينه و ريه و عصب است و از اين نظر بايد با عسل و آب انار شيرين خورده شود .
رب شاهتوت در عمل قائممقام ميوهء آن است . آب دمكردهء ريشهء توت و شاهتوت كه با حدود 40 گرم ريشه دم شده باشد براى اخراج كرم كدو خصوصا اگر برگ شفتالو به آن اضافه كرده باشند ، مفيد است و اگر ريشهء شاهتوت نيم كوبيده را 40 گرم در نيم كيلوگرم آب بپزند كه به يكچهارم برسد و شكر و عسل در آن ريخته باشند براى رفع سموم و جنون و درد كمر و پشت كه ناشى از خلط خام باشد ، بسيار نافع است .
خوردن دمكردهء برگ آن نيز همين اثر را دارد و غرغرهء آن براى خنازير نافع است . خوردن دمكردهء 30 گرم ريشكهاى ريشهء آن با 100 گرم انجير كه در نيم كيلوگرم آب پخته شده و به نصف رسيده باشد مسهل قوى سودا مىباشد . مضمضهء آن براى درد دندان و كمپرس آن براى تحليل ورمهاى بزرگ مفيد است .
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 98
مساهمون: حسين مير حيدر
ص٩٨