واريتههايى از اينگونه نيز هستند كه در اغلب مناطق ايران مىرويند .
از نظر تركيبات شيميايى در كاكوتى اسانس روغنى فرار وجود دارد .
خواص - كاربرد
در هند از تخم آن به عنوان تببر استفاده مىشود . گرد تخم خشك گياه را با ماست يا دوغ مخلوط كرده براى قطع اسهال خونى مىخورند . از برگهاى گياه به عنوان نرمكنندهء سينه و بادشكن مىخورند و براى ازدياد نيروى جنسى نيز مفيد است .
مشخصات گونهء
Z . Clinopodioides
: گياهى است چندساله به بلندى 40 - 10 سانتىمتر پايين ساقه آن كمى چوبى است . برگهاى آن بعضى پوشيده از كرك و گلهاى آن كوچك سفيد و پوشيده از كرك است . اينگونه در ايران در دماوند ، كرج ، ميشوداغ و در اطراف تبريز ، و تفرش و اراك ، در كوه شاهزند و اشتران ، كوه لرستان و در بلوچستان بهطور وحشى مىرويد نامهاى محلى آن در بلوچستان « پارچين » و « پودنيا » در چيت كانى مىباشند .
خواص - كاربرد
در هند جوشانده گياه خشك را مىخورند براى معالجهء تيفوس و در گرماى زياد از دمكردهء برگهاى گياه به عنوان نوشابهء خنككننده مىنوشند .