انحصار بارگاه خلافت و پزشكان غير مسلمان آن ، و نيز محدود نماندن به طب يونانى ، تطوّر و سير اين دانش در طول تاريخ اسلام ، و اينكه چگونه پزشكان شيعه سهم اصلى را در پايهگذارى و تكامل علم طب داشته و چه خدماتى توسط آنان صورت گرفته است ، از نكات مهمى است كه در اينجا مورد توجه قرار گرفته است .
همچنين گسترش و رشد فزاينده علم طب در دورانهايى كه سلاطين شيعه - مثل آل بويه و صفويه - حكمفرمائى داشتهاند با بررسىهاى آمارى مشخص گرديده و در اين ميان نقش مهمى كه شاهان صفوى در ارتقاء اين دانش ، نه تنها در ايران ، بلكه در شبه قارهء هندوستان داشته و بدان وسيله زبان فارسى و فرهنگ شيعه را در سراسر هند ترويج كردهاند معيّن شده است .
و بالأخره چگونگى انحطاط علم پزشكى پس از دوران صفويه ، ورود طب غربى به ايران و فراموش شدن طب سنتى و ديدگاه غربىها در مورد طب اسلامى مورد بررسى قرار گرفته است . آنگاه متون پزشكى دانشمندان شيعه بهطور نسبتا مفصل مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته و از نظر تعداد ، زبان ، كشور ، موضوع ، نكات جالب ، چگونگى شروع يا ختم اين متون ، متون پزشكى به زبان شعر ، آن تعداد كه بعدها به چاپ رسيدهاند ، و . . . ، بدان توجه شده و اطلاعات آمارى لازم ارائه گرديده است ، و در پايان نيز كتابشناسى طب سنتى دانشمندان شيعه با معرفى 850 عنوان اثر پزشكى ، بهعنوان « پيوست » ، آمده است . تهيه كتابشناسى فوق قدمى كوچك براى شناساندن اين منابع مىباشد تا پژوهشگران ما با آشنايى بيشتر با آنها بتوانند خود كتابها را از لابلاى قفسههاى خاك خوردهء كتابخانههاى كشورهاى مسلمان ، و نيز از مجموعههاى نفيس كتب خطى
بررسى متون طب شيعه در تاريخ پزشكى ( فارسى ) — صفحة 10
مساهمون: حسن منتصب مجابى
ص١٠