مقدمه : ازدواج يكى از اساسىترين و در عين حال حساسترين مراحل زندگى انسان به شمار مىرود و انسان بنا بر سرشت و اهميت وجودى خويش و وابستگى به غير در پاسخ به نيازهاى درونى و بيرونى خود همواره از فردگرايى گريزان بوده است . حتى انسان بدوى نيز بىنياز از زندگى مشترك ( خانوادگى و گروهى ) نبود . ازدواج اصلىترين و عالىترين نمود اين پاسخ است و مظهرى از قانون گروهگرايى اوست . ( 2 )
از ديدگاه جامعهشناسى ازدواج يك قرارداد اجتماعى و ضامن بقاى نسل انسان است و آرامش و امنيت در يك جامعه نتيجه ازدواج سالم و محيط آرامبخش خانواده است . از ديد روانشناسى ازدواج يكى از بالاترين تركيبات روانى را در بر دارد . از نظر پزشكى ، بيشترين ضايعات انسانى متوجه افراد مجرد است . از نظر علماى اخلاق ، ازدواج مىتواند از اشاعه فساد و فحشا و رفتارهاى ناپسندى كه مىتواند پيامد مستقيم عنان گسيختگى غرايز جنسى باشد ، جلوگيرى كند و يكى از پايههاى حفظ سلامت جامعه است . ( 3 )
ازدواج و فضيلت آن در اسلام :
مسئله ازدواج از نظر اسلام بقدرى اهميت دارد كه پيامبر اكرم ( ص ) فرمود كسى كه ازدواج كند حقيقتا نصف دين را حفظ كرده است پس بكوشد تا نصف ديگر را بدست آورد . ( 2 ) دورى از امر تزويج به هرگونه و شكلى ، موجبات بىتقوايى و خطرات احتمالى تا حد بىدينى را پيش مىآورد . از ديدگاه اسلام ازدواج ضمن دارا بودن همه ويژگيهاى لازم در حفظ روابط خانوادگى و اجتماعى و تكامل و جلوگيرى از انحرافهاى مختلف ، عبادت بهشمار مىآيد و راهى است كه به كمال انسان منتهى مىشود . و در اصلاح كجرويهاى اجتماعى ، تضمين بهداشت روان نقش تعيينكننده و بس مهمى دارد . ( 3 ) و وسيلهاى است كه زن و شوهر در سايه آن با كمال آسايش و اطمينان به حقوق خود در كنار يكديگر زندگى مىكنند . ( 4 )
اهداف و فوايد ازدواج از ديدگاه اسلام :
پيامبر اكرم ( ص ) فرمود : پسر و دخترهاى مجرد خود را همسر دهيد كه خداوند اخلاق ايشان را نيكو كند و روزيشان را افزايش داده بر مروت آنها مىافزايد . و همچنين ازدواج با همسر شايسته موجب آرامش روحى سلامتى جسمى و طهارت معنوى انسان مىشود . ارزش نماز و معنويت آن را افزون