تخم پنجنكشت دو درم گلنار گل سرخ هر واحد يك و نيم درم اصل السوس دو درم همه را باريك ساييده به حرير پخته دو درم به دوغ گاو يا به آبغوره يا به آب خرفه بخورند .
[ ايلاقى و جرجانى ]
ايلاقى و جرجانى گويند كه اگر سبب آن كثرت خون و منى بود اول فصد كنند و تقليل غذا و پرهيز از شراب نمايند و هر بامداد آبغوره و آب انار و سكنجبين و مانند آن اشربه ترش خورند و اين دوا منى كمتر كند تخم كاهو و خرفه هر يك ده درم اسپغول و گشنيز خشك هر يك سه درم گلنار و گل نيلوفر هر يك دو درم كافور يك نيم دانگ شربت سه درم يك هفته اين را بخورند .
و اگر از رقت منى و خامى آن باشد و ودى عقب بول بسيار آيد به ادويه حاره قابضه علاج كنند شربا و دلكاً و غذا گوشت بريان و قليه خشك و مطنجنات به دارچينى و زيره و صعتر و مانند آن خورند و شهدانج بريان به عسل يا سكنجبين عسلى سود دارد و اين دوا ندى و ودى مردان و زنان بازدارد تخم سداب و تخم فنجنكشت و گلنار مساوى شربت سه درم به سكنجبين و قرومانا دو درم كوفته به سكنجبين خوردن نافع است و دو درم تخم شبت زنان را خاصهً سود دارد و تنجير تخم فنجنكشت به قمع اندرون رحم ايشان را نافع بود و ضمادى كه از قسط و فقاح اذخر و قصب الزريره و اقاقيا و لادن محلول در روغن ياسمين يا غير آن سازند و ادويه بدان بياميزند سود دارد و در طعام نعنع و صعتر و سداب و زيره داخل كنند و آن چه سببش حدت منى باشد به اشربه و اضمده و نطولات و اغذيه بارد علاج كنند و تخم كاهو و خرفه با سكنجيبن سود دارد و دوايى كه در علاج نوع اول گفته شد نافع بود و صندل و گلاب و كافور خاصه و نيلوفر ببويند .
[ جالينوس ]
جالينوس گويد كه نيلوفر خوردن و بوييدن و روغن آن ماليدن قوت منى ساكن كند و اسپغول نيز و همه طعامهاى ترش در اين باب سودمند است و در آب سرد و طبيخ عوسج و آس و ثمر طرفا و گلنار و سماق و لحيةالتيس نشستن و اضمده بارده بر كمرگاه نهادن سود دارد و آن چه سبب آن ضعف آلات تناسل و ضعف قوت ماسكه آن باشد پس اگر مزاج گرم بود علاجش آن است كه اكنون مذكور شد .
و اگر مزاج سرد و تر بود و اين اكثر باشد علاجش به استفراغ رطوبت بايد كرد بقى متواتر پس به ادويه مسهل چون حب شيطرنج و حب منتن و حب اصطمخيقون و غذا گوشت بريان و قليه خشك و مطنجنه و حلواى عسل خورند و روغن نرگس و روغن قسط به مشك طلا كنند و در طبيخ مورد و مرزنجوش و پوست انار و جفت بلوط و سعد نشينند و از آن پس قسط و فرفيون و سعد و سنبل و اقاقيا و رامك به روغن مورد آميخته طلا كنند و يا آب مورد و آب مرزنجوش هر يك سه اوقيه اقاقيا و رامك و قسط و ميعه سامكه و عصاره لحيةالتيس و فرفيون هر يك دو درم روغن بلسان نيم درم روغن نرگس يك وقيه به هم آميخته طلا كنند و اطريفل كبير كه به خبث الحديد ساخته باشند و فنجنوش در اين باب و در علاج جميع اعضاى عصبانى سود دارد .
[ محمد بن الياس ]
محمد بن الياس گويد كه اگر سيلان منى به سبب كثرت منى و قلت مباشرت و كثرت تناول اغذيه مؤلد خون و منى باشد فصد باسليق يا نهر البدن و تقليل غذا كنند و هر صبح آبغوره ده درم با شكر فائق ده درم بنوشند و غذا عدسيه با سركه به غير لحوم سازند و بر برگ بيد و برگ شهدانج بخوانند و قيروطى معمول از موم صاف و روغن كدو و روغن بنفشه و گلاب و آب بيد و آب خرفه و آب گشنيز بر كمرگاه ضماد كنند و شربت صندل و نيلوفر و شربت عناب و شربت آلو و شربت خشخاش هركدام كه باشد ده درم بنوشند و پارچه كتان و طيرى و يثاب مصندل بپوشند و بر پشت خواب نكنند كه تسخين گرده مىكند و اعانت براحدار منى مىنمايد .
و اگر به سبب ضعف گرده يا ضعف قوت ماسكه باشد هر صباح شربت بهى ده درم با گلنار و گل ارمنى هر واحد سه درم بنوشند و غذا مزوره عدس به شيرهء مغز بادام و آبغوره يا آب سماق يا زرشك خورند و غير او سيب ترش و انار ترش و سماق هر واحد سه درم به آب شاخهاى انگور يا سيب ترش يا بهى يا آب خرفه هركدام كه باشد ده درم بخورند و از آبى كه اندر آن برگ بيد و برگ كاهو و خشخاش و نيلوفر و سداب و عصى الراعى جوشيده باشند غسل كنند و اين دوا منع سيلان منى كند تخم خشخاش تخم كاهو تخم فنجنكشت هر واحد يك درم اصل السوس سه درم گل سرخ گلنار هر واحد يك درم كوفته بيخته يك درم به آب رائب يا دوغ گاو با آبغوره يا آب خرفه هركدام كه باشد ده درم بخورند .
و اگر به سبب كثرت فكر در امر جماع يا استماع سخن آن باشد چنانچه غرلين را عارض مىشود شغل نفس به اشغال شاغله و ترك استماع سخن اين باب و تقويت قوت ماسكه با طريفلات و معجون فلاسفه كنند و اين سفوف جهت قطع سيلان منى و ودى و ندى مجرب است تخم كاهو تخم سداب تخم فنجنكشت هر واحد سه درم سعد و شهدانج هر واحد دو درم گلنار يك درم كوفته بيخته شربتى سه درم به آب سرد .
[ خجندى ]
خجندى گويد كه اگر سيلان منى از كثرت منى به سبب قلت مباشرت يا كثرت تناول مؤلدات منى و خون يا قوت دافعه منى باشد فصد و استفراغ منى و تقليل غذاى مولد منى از اغذيه مثل لحوم و بيضهها كنند و در مساكن سرد نشينند و هر صبح شربت حصرم يا شربت ليمو يا سكنجبين يا جلاب تخم فقد بنوشند و پارچه كتان مصندل به گلاب بپوشند و آن چه تقليل منى كند تنقل به شهدانج و تناول اندك تخم كاهو و گشنيز خشك است و از شمومات مقلله منى بوييدن كافور و صندلين و نيلوفر است .