سبب نزول آيت آن بود كه جهودان گفتند : خداى تعالى روز شنبه هيچ كارى نكند آيت آمد كه وى جلّ جلاله هر روز در كارى و شأنى است . سعيد جبير از عبد اللّه عبّاس روايت كرد كه اوّل چيزى كه خداى تعالى آفريد لوحى بود از درّى سفيد كنارهاى او از ياقوت سرخ و قلمى از نور و كتابت او از نور ؛ خداى تعالى در شبانروزى سيصد و شصت بار به آن لوح نظر كند و در آن نظرها كارها كند از مصالح خلقان روزى دهد و خلق آفريند و مرگ دهد و زندگانى دهد اعزاز كند و اذلال كند فذلك قوله
[ كُلَّ يَوْمٍ
هامش
لنعم الفتى يا توب كنت أذا التقت * صدور العوالى و استشال الاسافل- ( در بعضى كتب ادب : « التفت » بفاء .
در تفسير ابو الفتوح و امالى سيّد مرتضى « الاعالى » و بوسيلهء حماسهء بحترى تصحيح شد . ) -و نعم الفتى يا توب كنت و لم تكن * لتسبق يوما كنت منه توائل- ( كذا در حماسهء بحترى ( باب 174 ؛ ص 426 ) و در بعضى نسخ اين تفسير : « تخاذل » ( بخاء معجمه و بذال معجمه ) و در بعضى ديگر : تحاول » « ( بحاء مهمله و واو ) . ) -و نعم الفتى يا توب كنت لخائف * أتاك لكى يحمى و نعم المنازل- ( در حماسهء بحترى « يحمى » .
كذا در حماسهء بحترى و در نسخ : « المجامل » بجيم و : « الحامل » بحاء مهمله . ) -و نعم الفتى يا توب جارا و صاحبا * و نعم الفتى يا توب حين تفاضللعمرى لانت المرء أبكى لفقده * بجدّ و لو لامت عليه العواذل- ( اين بيت و دو بيت تالى بلافاصلهء آن در حماسهء بحترى نيست . ) -لعمرى لانت المرء أبكى لفقده * و لو لام فيه ناقص الرّأى جاهللعمرى لانت المرء أبكى لفقده * اذا كثرت بالملحمين التلاتل- ( گفتهاند : مراد به ؛ [ ملحمين ] اشخاص مشرف بهلاكاند فكأنّهم جعلوا لحوما ، و [ تلاتل ] بمعنى شدائد و امور عظيمه است و در غرر و درر اين بيت را در اينجا آورده :« لعمرى لانت المرء أبكى لفقده * و يكثر تسهيدى له لا أوائل ») -أبى لك ذمّ النّاس يا توب كلّما * ذكرت امور محكمات كواملأبى لك ذمّ النّاس يا توب كلّما * ذكرت سماح حين تأوى الاراملفلا يبعديك اللّه يا توب إنّما * لقيت حمام الموت و الموت عاجل- ( در بعضى نسخ : « خائل » و در بعضى ديگر « حامل » . ) -فلا يبعدنك اللّه يا توب إنّما * كذاك المنا يا عاجلات و آجل- ( در نسخ تفسير ابو الفتوح ( ره ) « عاجل ثمّ آجل » . ) -و لا يبعدنك اللّه يا توب التقت * عليك الغوادى المدجنات الهواطل- ( در بعضى نسخ خطّى تفسير بجاى : « و التقت عليك » : « إنّما سقتك » . ) -