تذكر : داروهايى كه در باب ترنج اضافه شده است از اين قرار است :
هر دو منى [ از ] ترنج را يك مثقال زعفران و يك مثقال خيربوا و يك مثقال داربلبل و نيم مثقال قرنفل و نيم مثقال دارچينى و دانكى و نيم مشك ، همه بسايند و بدين انگبين و ترنج برافكنند و نيك بجنبانند تا دارو هموار به همه رسد . « 1 »
حلواى مغز بادام
حلواى بادام : در هفت روز دماغ را قوت تمام دهد .
صنعت آن : مغز بادام ، خرما ، آرد بسيار نرم ، روغن ، هر كدام ، شش مثقال ؛ بادام و خرما را در اندك آب تر كنند و شب بگذارند و صبح هستهء خرما و پوست بادام را بردارند و به همان آب شبى بسايند و به همان آب ، آتش نرمى كنند و آرد را در روغن بريان نمايند و بادام و خرما را در روغن گداخته لت كنند تا بسته شود ، سپس بردارند . « 2 »
حلواى مغز بادام عسلى / بادام پرورده
پرورده بادام : خداوند سرفه را سود دارد .
صنعت آن : بگيرند بادام تر و هر دو پوست او باز كنند و در دوشاب بپزند و سه روز اندر آن دوشاب بگذارند پس از آن ، دوشاب بيرون كنند و شكر عسگرى به قوام عسل آرند و بادام را بدان شكر به قوام آورده بجوشانند ، جوشانيدنى سبك و نگاه دارند .
و از جهت مرطوب به جاى شكر انگبين مصفّا كنند . « 3 »
خاگينه
خبيص البيض : به فارسى « خاگينه » نامند ، و با سبزى ها كوكو گويند .
خواص : كثير الغذاء و دير هضم و مولد خلط غليظ و با دارچينى و خولنجان و ادويهء باهيه ، مقوى باه است . « 4 »
هامش
( 1 ) . سيد اسماعيل جرجانى ؛ ذخيره خوارزمشاهى ، ص 718 .
( 2 ) . محمد صالح هروى ؛ قرابادين صالحى ( تحفة الصالحين ) ، ص 78 .
( 3 ) . سيد اسماعيل جرجانى ؛ ذخيره خوارزمشاهى ، ص 719 .
( 4 ) . محمد حسين عقيلى خراسانى ؛ مخزن الادويه ، ص 380 ، مادهء « خبيص البيض » .