فهم الحكمة يحتاج . . . 41
به ياد مىآورد بيت زير را از ناصر خسرو :
يكتا نشود حكمت مر طبع شما را * تا در طلب مال شما پشت دوتائيد
ديوان ناصر خسرو باهتمام مجتبى مينوى و مهدى محقق ، تهران 1352 ش .
ص 447 .
انباذ قلس 43
اين كلمه معرّب امپدكلس
Empedocles
است . او در سال چهار صد و نود و سه پيش از ميلاد به دنيا آمده و در سال چهار صد و سى و سه از دنيا رفته است . براى شرح احوال و آثار و افكار او رجوع شود به ذيل همين عنوان در « فرهنگ كلاسيك آكسفورد »
Oxford Classical Dictionary
بلوطوخارس 44
پلوترخس يا فلوطرخس
Plutarch
فيلسوف و شرححالنويس يونانى كه پس از سال 120 ميلادى از دنيا رفته است . ترجمههاى عربى آثار او مورد استفاده مسلمانان بوده . از مهمترين آثار او كتاب « الآراء الطبيعية » اوست كه بوسيلهء قسطابن لوقا بعلبكى به عربى ترجمه شده و تحت عنوان : « فلوطرفس فى الآراء الطبيعيه الّتى ترضى بها الفلاسفة » بوسيلهء عبد الرحمن بدوى ضميمه كتاب « ارسطو طاليس فى النفس » در سال 1954 م . در قاهره چاپ شده است . فلوطرفس توجّه فراوانى به عنصر آتش داشت و حتى او معتقد بود كه انسان عبارت است از اجزاء آتشى كه در هيكل او سريان دارد زيرا خاصيت آتش اشراق و حركت است ، و خاصيت نفس انسانى نيز ادراك و حركت اختيارى است ، و ادراك از جنس اشراق است و بدين وسيله ثابت مىگردد كه نفس عبارت از آتش است و قول پزشكان كه گفتهاند : « حرارت غريزى تدبير