تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 468

مساهمون:

ص٤٦٨

قرص كافور :

تباشير و خيار چنبر ، تخم خيار ، كاسنى ، كاهو ، خرفه ، گل سرخ و صندل سپيد به يك اندازه و براى هر مثقال آنها به اندازه‌ى دو دانه جو كافور برگيريد . با آب سيب خمير كنيد . قرص‌هايى از آن بسازيد . روزى يك مثقال براى يك هفته از آن به بيمار بدهيد . اگر بسنده بود و گرنه مخيض ( شير آبكى كره گرفته ) و خوراك زير با جوجه ( شوربا ) و حصرميه ( آش غوره ) و مصوص « 1 » به او دهيد و سكنجبين شكرين به او بنوشانيد . در تپش دلى كه از دماى بالا نباشد قرص مشك به بيمار دهيد .

قرص مشك :

مصطكى ، عود ، دارچين ، قرنفل ، سك ، سنبل ، جوزبوا ( جوزبويا ) و كبابه و قاقله و پوست ترنج و هيل‌بوا « 2 » از هركدام يك مثقال و مشك يك دانگ با نوشابه‌ى گياهى قرص‌هايى فراهم مىكنند و به كار مىبرند كه براى بيهوشى و تپش دل و فروافتادن نيرو خيلى خوب است . گزاره داروى مشك تلخ كه براى بيهوشى سودمند و براى تپش دل و ترس و اندوه خوب است .

داروى مشك تلخ :

مصطكى ، دارچين ، تخم باذروج ، تخم فلنجمشك ، تخم بادرنجبويه ، تخم نمام ، تخم مرزنگوش ، دارفلفل ، قرنفل ، سنبل ، زنگبيل ، مشك ، جوزابوا ، هيل‌بوا ، كبابه ، قاقله ، سعد ، أدخر ، پوست ترنج و عود خام به يك اندازه از همه‌ى آنها ده درم برمىگيرند و از لؤلؤ ، بسد ، كهربا ، ابريشم خام ، بهمنين ( دو بهمن سپيد و سياه ) ، سادج و زرنباد به‌گونه‌اى يكسان از هركدام ده درم و مشك تبتى « 3 » ناب نيم درم با عسل ( شهد ) هليله‌ى كابلى پرورده ، گرد مىآورند . براى سردى شكمبه و بدگوارشى كارساز مىباشد .

هيضه « 4 » ( شبه و با ) :

اگر براى كسى دل‌پيچه و رنجورى ، كه تنگى نفس آورست ، پديد آيد و پس از آن براى
هامش
( 1 ) . مصوص : خوراكى از گوشت پخته و در سركه انداخته به ويژه گوشت مرغ ( ناظم الاطباء ) ، ن . ك . نمايه خوراكىها ( 2 ) . هليل‌بوا : ن . ك نمايه داروهاى تكى ( 3 ) . مسك تبتى : مشكى است كه از سرزمين تبت مىآورند . ( 4 ) . هيضه :Cholera، ن . ك . نمايه بيمارىها
منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 468 | محمد بن زكريا الرازي / حازم بكرى صديقى