معادل است به 1032 ذرع و 3 چارك « عراق » [ و ] 7 ورس ، يك « فرسخ » معمولى اين زمان است .
توقف در شهر تفليس ؛ از يازدهم الى 16 رمضان المبارك [ 1296 ه . ق . ]
مدت 7 روز در اين بلد بهشت آيين توقف اتفاق افتاد . روز ششم ، بازماندگان ملحق شدند .
جمعى از اهالى شهر ، كه از مخلصين و محبّين جناب « آقا » بودند ، استدعا نمودند كه روزى به مسجد تشريف برده ، به ذكر مواعظ حسنه ، زينتبخش قلوب شوند .
ايجابالدعوتهم ، روز چهارشنبه ، 15 شهر [ رمضان 1296 ه . ق . ] ، به مسجد مسلمانان ، موسوم به « مسجد شاه عباسى » تشريففرما شدند . ساعتى به طلاقت لسان « 1 » و به حسن بيان روانبخش شدند .
و در اين ايّام توقف ، حضرت مستطاب اشرف امجد ارفع و الاولى عهد دولت ابدآيت - دامت ايّام شوكته - به واسطهء مخابرهء تلگرافى ، مستفسر حالات آن جناب شده ، ضمنا اشعار « 2 » فرموده بودند كه در مظان استجابت دعوات از اظهار مراسم دعا و ذكر خير غفلت نمايند .
و نيز در اين ايّام اقامت محض به جهت ابقاء صورت جهان معانى و معالى جمعى از محبّان روحانى خواهشمند شدند كه مجلسى منعقد نموده ، « فوتوغراف » « 3 » ، عكسى از آن جناب به رسم يادگارى بردارند .
آن جناب نيز كه دل حقيقت بينش آيينه جهاننماى حقايق بود ، بدين امر رضا داده ، مجلس عكسى برداشتند و آن ، اين است :
در اين چند روز ، به همه زحمات ، مقرب الخاقان آقاى « ميرزا محمود خان » متحمل بوده ، با كمال ميل و رغبت پذيرائى كردند . خان معزى اليه « 4 » ، حقيقتا در خلق بشرى داراى « خلق ملكى » است . در كارهاى « عامّه » و « خاصه » ، كمال اهتمام [ را ] دارند و در حقيقت ، حايز درجهء كمالات نفسانى و جامع مقامات انسانى است .
هامش
( 1 ) . گشادگى زبان ، فصاحت .
( 2 ) . آگاهى و اطلاع دادن .
( 3 ) . عكاسى( Photography )و عكاس همPhotographياPhotographerگفته مىشود .
( 4 ) . كسى كه چيزى به او نسب داده شده است .