تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآة القاسان يا تاريخ كاشان ( فارسى ) — صفحة 496

مساهمون:

ص٤٩٦

زلزله در كاشان و اثرات آن در فين و ساروق ( ص 207 ببعد )

( منقول از يادداشتهاى صالح ) : 1 - در روضة الصفا جلد هشتم ذيل « ذكر بعضى از حوادث و صوادر روزگار و عدل و داد شاه طهماسب صفوى الموسوى » آمده است : « در سال نهصد و هشتاد و دو ( 982 ) بتقدير خالق قدير و تأثير كواكب حوادث‌پذير در اغلب بلاد ايران زلزلهء عظيم واقع شد و . . . خاصه در شهر كاشان . . . و در قريهء فين كه در يك فرسنگى شهرست و در آن چشمه‌اى است عظيم كه از يك سنگ بيرون مىآيد و چهار آسيا بر آن داير است و سياحان ربع مسكون مثل آن چشمه كمتر ديده‌اند و مدار زراعت كاشان بر آن آبست بالتمام ويران شد . چنان كه سه هزار خانهء معمورهء آن به كلى منهدم آمد و يكهزار و دويست كس نامى كه نام ايشان محقق بود هلاك شدند و جمعى كه گمنام و فقير و رعيت بودند از اندازه بيرون به هلاكت رسيدند . و گويند در آن ولايت رسم بود كه بهنگام رسيدن پنبه و چيدن آن غوزه هرروز كل رعايا باتفاق به پنبه زارى مىرفته‌اند و به جهت صاحب آن پنبه زار پنبه مىچيده‌اند ، و آن اجتماع را سبب نشاط و انبساط ميكرده‌اند و آن روز كه اين زلزله اتفاق افتاد غالب رعايا و برايا در صحرا بوده و به اين كار اشتغال مينموده‌اند ، لهذا آنچه در خانه‌ها مانده‌اند هلاك شده‌اند و به جائى كه خانه‌هاى آن موضع بوده است پس ازين زلزله بجز تلى خاك از آثار ربع و دمن نشانى نبود . . . » 2 - از مشهودات اينجانب ( اللهيار صالح ) : قريب يك كيلومتر در شمال قريهء مشكان آنچه از قريهء معروف ساروق باقيمانده استخر گرديست از ساروج و سنگ ساخته شده نزديك جاده قم - كاشان و ميگفتند از عهد شاه عباس اول است . كمى پائين‌تر قبرستان بسيار بزرگيست و اغلب سنگهاى روى قبور بدست بشر يا در نتيجهء زلزله از محل طبيعى خود حركت كرده بپهلو افتاده . پائين‌تر از قبرستان قريهء مخروبهء ساروق است كه گودال آب‌انبار و امامزادهء آن باقيمانده . از قرارى كه اظهار شد اين آب‌انبار هم از ساختمانهاى دورهء شاه عباس بزرگ است . بقعهء معروف به « زيارت چهار بزرگوار » آنجا وجود دارد كه تاريخ بناى آن معلوم نيست .