از آن ديدن كردهاند و هماكنون « 1 » كه مشغول تحقيقات علمى هستند معتقدند كه در عمق اين تپه شهرى باستانى وجود دارد .
در قريهء جرتوده 15 كيلومترى قوچان ، تپهاى قديمى ديده مىشود كه به نام « قلعه تپه » معروف است . بنا به اظهار اهالى محل ، زير اين تپه خالى است و داراى چهارراهى است ولى تاكنون تحقيق باستانشناسى بر روى آن انجام نشده است . از تپههاى تاريخى ديگر تپهء فتحآباد در پنج كيلومترى غرب قوچان است . « فتح آباد » ش مىگويند به جهت اينكه سابقا در اينجا هيچآبادى نبوده و تنها چمنزارى وجود داشته كه چمن فتحآباد ناميده مىشده است .
نادر شاه افشار در چمن فتحآباد اردو زده بود و منقول است كه او را در همين تپه كشتهاند . فتحآباد يا قلعه كلب آغاسى به اين مناسبت مىنامند كه كربلايى آغاسى نوكر اللهيار خان آصف الدوله ، اين ده را بالاى تپه احداث و آباد كرده است . « 2 »
تپهء نادرى يا مرواريد تپه در شمال غربى شهر در منطقهء نظامى قوچان واقع است .
بر روى تپهء مذكور ساختمان نظامى بنا شده است . دربارهء اين تپهء مصنوعى اقوالى وجود دارد ، از جمله اينكه نادر شاه در زمان توقفش در حوالى خبوشان براى اينكه سپاهيانش بيكار نباشند فرمان داده است تا در مسير حركت خود از فاروج تا قوچان چند تپهء مصنوعى بسازند كه معروفترين آنها همين تپهء نادرى است .
در ارديبهشت سال 1356 ش . كه در مصاحبت دوست محقق و دانشمندم حاج شيخ عزيز اللّه عطاردى سفرى تحقيقاتى داشتيم ، چون به ده زيبا و تاريخى خسرويه رسيديم به آثارى چند برخورد كرديم . از جمله بقعهاى مشهور به بقعهء بابا حسين بود ، اين بقعه صندوق چوبى منبتكارى جالبى داشت كه از دوران قبل از صفويه حكايت مىكرد . در ديوارهء صندوق ابتدا صلوات به چهارده معصوم عليهم السلام و سنهء 922 نقر گرديده و سپس اين مطالب روى چوب كندهكارى شده بود : « هذه
هامش
است كه فراوان مشاهده مىشود ، از قبيل تپههاى مصنوعى و برجها و بقاياى قلاع .
( 1 ) . منظور سال 1356 ش . است .
( 2 ) . ناصر الدين شاه ، سفرنامه خراسان ، ص 149 .