برخى تفضيل را تنها در حال بيمارى و تنگدستى پدر مكروه دانستهاند . بنابر اين ، در حال سلامت و غنا و فراخى كراهت ندارد . 16
هديهاى را كه پدر به فرزند داده است ، جايز نيست بازپس گيرد . 17 برخى قدما حكم ياد شده را به فرزند نابالغ اختصاص دادهاند . بنابر اين ، بازپس گرفتن هديهء داده شده به فرزند بالغ جايز خواهد بود . 18
وقف بر فرزندان : چنانچه واقف بگويد : اين مال را بر فرزندانم وقف كردم ، شامل پسر و دختر هر دو مىشود ؛ ليكن در اينكه به فرزندان صلبى او اختصاص مىيابد يا شامل نوههاى وى نيز مىشود ، اختلاف است . اكثر فقها قول نخست را برگزيدهاند 19 ( - - ) وقف ) .
برداشت از مال فرزند : بنابر قول مشهور پدرِ غير نيازمند نمىتواند بدون رضايت فرزند از مال او بردارد ؛ چنان كه در صورت نياز و فقر نيز اگر فرزند نياز او را بر طرف كند ، حق برداشت ندارد ؛ ليكن در صورت نياز و فقر ، چنانچه فرزند ثروتمند باشد و نياز پدرش را رفع نكند ، پدر مىتواند به اندازهء نياز در حدّ متعارف و بدون اسراف از مال فرزند بردارد . 20
آيا پدرى كه براى گزاردن حج واجب مالى ندارد ، مىتواند با برداشت از مال فرزند حج بگزارد يا نه ؟ مسئله اختلافى است . مشهور قول دوم است . 21 برخى برداشت مال براى گزاردن حج واجب را واجب دانستهاند . 22
به قول مشهور ، پدر مىتواند از مال فرزند نابالغ يا ديوانهاش به عنوان قرض بردارد ؛ خواه ثروتمند باشد يا نيازمند . 23
مادر نيز همچون پدر تنها در صورت نياز و فقر مىتواند از مال فرزند در حدّ نياز بردارد . 24 در اينكه مادر نيز مىتواند به عنوان قرض از مال فرزند نابالغ يا ديوانهء خود برداشت كند يا نه ، مسئله محل اختلاف است . 25
ميراث فرزند : هر يك از پدر و مادر از فرزند ، و فرزند از آنان ارث مىبرد .
سهم هركدام از والدين در صورتى كه ميّت فرزند داشته باشد يك ششم از تركه است ( - - ) ارث ) .
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 676
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص٦٧٦