است و در آخرت عذاب عظيم از خصائص اينها است .
كلام در اين آيه در چند مقام واقع مىشود
( مقام اول )
در معناى محارب و آن چند قسم است : 1 - لصوص كه قطاع الطريق باشند و باصطلاح گردنه زن در بعض اخبار او را محارب شمرده و در بعض اخبار حكم محارب بر او جارى فرموده . 2 - كسانى كه با سلاح بيرون ميآيند و با مسلمين حرب ميكنند و مرتكب قتل و اخذ مال ميشوند . 3 - مرتكب قتل فقط ميشوند . 4 - مرتكب زخم و جراحت ميشوند . 5 - فقط اخذ مال ميكنند . 6 - فقط موجب اخافه مسلمين ميگردند . 7 - مرتكب ضرب و شتم ميشوند .
( مقام دوم )
در حكم محارب و حدّ آن اخبار و فتاواى علماء در اين باب مختلف است از پارهاى از اخبار استفاده مىشود و بر طبقش جماعتى فتوى دادند تخيير در اين امور مطابق ظاهر آيه شريفه بين قتل و صلب و قطع يد يمنى و رجل يسرى و نفى بلد و تعيين هر يك طبق نظر مجتهد و امام است و از بسيارى از اخبار و فتاوى ترتيب استفاده مىشود كه اگر قتل تنها است او را ميكشند قصاصا و اگر ولىّ دم عفو كرد يا ديه گرفت ميكشند جدا و اگر قتل و اخذ مال كرده مال را از او ميگيرند عينا يا بدلا و دست راست و پاى چپ آن را قطع ميكنند سپس ميكشند و بدار ميزنند و اگر اخذ مال كرده و نكشته او را قطع يد و رجل ميكنند و نفى بلد و اگر جراحت وارد كرده و اخذ مال نكرده او را تقاص ميكنند يا ديه و نفى بلد و اگر مجرد شهر سلاح و اخافه مسلمين كرده و قتل و جرح و اخذ مالى نشده فقط نفى بلد است و لكن اين اخبار از حيث سند خالى از ضعف نيست بواسطه عبد اللَّه و عبيدة و محمد بن سلمان و غير اينها لكن چون اصحاب استناد كردند گفتند خبر مسند مىشود .