نداشتند و ثمن شتر در عهده اينها بود و اين يك قمار است و مشابه آن هم فعلا در اهل قمار هست ، بنا بر اين استقسام قسمت كردن و ازلام قرعهها كه بر حسب قرعه سهم بردن است لكن اين مورد از جهت قمار حرام است ولى شتر اگر به ميزان شرع تذكيه شود حكم ميته ندارد .
و اما جمله
فَمَنِ اضْطُرَّ فِي مَخْمَصَةٍ
اضطرار عنوان ثانوى است حكومت بر احكام اوليه دارد و يكى از نه چيز است كه در حديث رفع مذكور است
( رفع عن امتى تسعة الى قوله صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم و ما اضطر و اليه
و البته حلية اشياء مذكوره بواسطه اضطرار به مقدار رفع اضطرار است آن هم مشروط بر اينست كه اضطرار بسوء اختيار خود نباشد و اينست مراد ( غير متجانف لاثم ) تجانف بمعنى تمايل است يعنى بميل خود و اسباب اختياريه و تمايل بارتكاب حرام خود را مضطر كند كه گفتند ( الامتناع بالاختيار لا ينافى الاختيار ) عقابا لا خطابا يعنى در حال اضطرار خطاب لا تفعل به او متوجه نيست مثل كسى كه خود را از مكان مرتفعى اسقاط كند خطاب لا تسقط به او نميشود متوجه شود ولى عقوبت اهلاك نفس را دارد و اللَّه العالم
فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
.
[ سوره المائدة ( 5 ) : آيه 4 ]
يَسْئَلُونَكَ ما ذا أُحِلَّ لَهُمْ قُلْ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّباتُ وَ ما عَلَّمْتُمْ مِنَ الْجَوارِحِ مُكَلِّبِينَ تُعَلِّمُونَهُنَّ مِمَّا عَلَّمَكُمُ اللَّهُ فَكُلُوا مِمَّا أَمْسَكْنَ عَلَيْكُمْ وَ اذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهِ وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسابِ ( 4 )
سؤال ميكنند از تو كه چه چيز حلال شده است بر آنها بگو حلال شده است بر شما پاكيزههاى از مأكولات و آنچه كه فرا گرفتهايد از طيور و كلابهايى كه داريد و آنها را تعليم كردهايد از چيزهايى كه خداوند بشما تعليم فرموده پس بخوريد از حيواناتى كه اينها براى شما ميگيرند و نگاهدارى ميكنند و ذكر اسم خدا را