جنس باشند و مكيل و موزون باشند اگر خواستيد مبادله كنيد مثل طلا به طلا ، نقره به نقره ، حنطه بدقيق و امثال اينها بايد از حيث وزن و كيل متساوى باشند اگر احد طرفين زيادتى پيدا كند رباء مىشود و حرام است و معامله باطل است ، و طريق تخلص از رباء اينست كه در طرف كمى يك چيز از يك جنس ديگر گذارده شود يا در طرفين يا آنكه دو معامله شود او را بفروشد و ديگرى را بخرد .
و رباء قرضى اينست كه چيزى را بعنوان قرض بگيرد و شرط كند كه در مورد ردّ چيزى علاوه يا شرطى زائد يا عملى انجام دهد بلى اگر بدون شرط چيزى داد مانعى ندارد ، و طريق تخلص از رباء اينست كه قبل القرض آن زائد را بعنوان هبه يا صلح به او بدهد سپس قرض كند ، و طرق ديگرى هم دارد .
و اكل رباء يكى از گناهان بسيار بزرگ است و آيات و اخبار در عقوبت آن وارد شده حتى يك درهم از رباء گناهش بزرگتر از چندين زنا است و اگر كسى مستحل شد كافر و نجس و مرتد مىشود و يهود در خوردن رباء بسيار حريص هستند
وَ قَدْ نُهُوا عَنْهُ
با اينكه در شريعت آنها و شريعت اسلام حرام و منهىّ عنه بوده
وَ أَكْلِهِمْ أَمْوالَ النَّاسِ بِالْباطِلِ
بهر حيله و تزوير و تقلب و غش حتى سرقت و معاملات باطله باشد جمعآورى مال ميكنند و آن قدر حريص هستند با اينكه بنكبت زندگى ميكنند و اين اعمال باعث كفر آنها است
وَ أَعْتَدْنا لِلْكافِرِينَ مِنْهُمْ عَذاباً أَلِيماً
.
[ سوره النساء ( 4 ) : آيه 162 ]
لكِنِ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ مِنْهُمْ وَ الْمُؤْمِنُونَ يُؤْمِنُونَ بِما أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَ ما أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَ الْمُقِيمِينَ الصَّلاةَ وَ الْمُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ الْمُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ أُولئِكَ سَنُؤْتِيهِمْ أَجْراً عَظِيماً ( 162 )