و گفتهاند : بمحمد « 1 » .
« وَ نُقَلِّبُ أَفْئِدَتَهُمْ وَ أَبْصارَهُمْ » ،
وجهى گفتهاند ، و آن معنى نيك است ؛ يعنى :
دلهاى ايشان و چشمهاى ايشان ، در آخرت به آتش دوزخ بگردانيم ، « 2 »
« كَما لَمْ يُؤْمِنُوا [ بِهِ ]
« 3 »
أَوَّلَ مَرَّةٍ » ،
چنانك در دنيا ايمان بوي نمىآورند . و اين بطريق جزا بوذ .
و در خاطر اين ضعيف مىآيذ كه : مراد آنست كه علم ما كه خذا و نديم ، محيطست به آنچه در دلهايي ايشانست ، از فكرهاى بذ [ و ] خيانتى كى چشمهاى ايشانراست .
وَ نَذَرُهُمْ فِي طُغْيانِهِمْ ؛
« 4 »
يعنى : چونايشانرا از شدت عذاب خبر ميدهيم ، و آيات بر ايشان عرض مىكنيم ، و در ايشان هيچ اثر نمىكنذ ، و از آنچه هستند نمىگردند ، بسبب از حدّ گذرانيذن ايشان و اجابت خذا و رسول ناكردن ، فروگذاريم ايشانرا در كفر .
يَعْمَهُونَ :
تا متحير و متردد باشند .
هامش
( 1 ) - التبيان 4 / 257 ، مجمع البيان 2 / 350 ، رازى 5 / 34 ، فخر 13 / 156 .
( 2 ) - مجمع البيان 2 / 349 و تبيان 4 / 237 ، رازى 5 / 33 ، فخر 13 / 154 .
( 3 ) - در اصل نسخه نيست .
( 4 ) - اصل نسخه : فذرهم فى طغيانهم .