مىشود كه خشك شده و آن را تمر مىگويند ولى احتياط مستحب آن است كه زكات كشمش را از وقتى حساب نمايند كه به آن انگور مىگويند بلكه بهتر است وقتى حساب نمايند كه غوره است و نيز احتياط مستحب در خرما آن است كه وقتى بر درخت زرد يا سرخ شود زكات آن را حساب نمايند ولى وقت دادن زكات در گندم و جو موقع خرمن و جدا كردن آنها و در خرما و كشمش موقعى است كه خشك شده باشند .
مسأله 1869 - اگر موقع واجب شدن زكات گندم و جو و كشمش و خرما كه در مسائل پيش گفته شد ، صاحب آنها بالغ باشد ، بايد زكات آنها را بدهد .
مسأله 1870 - اگر صاحب گاو و گوسفند و شتر و طلا و نقره در تمام سال ديوانه باشد ، زكات بر او واجب نيست . ولى اگر در مقدارى از سال ديوانه باشد و در آخر سال عاقل گردد ، بنابر احتياط ، زكات بر او واجب است خصوصاً اگر يك ساعت يا چند ساعت در سال ديوانه بوده باشد .
مسأله 1871 - اگر صاحب گاو و گوسفند و شتر و طلا و نقره در مقدارى از سال مست يا بيهوش شود ، زكات از او ساقط نمىشود . و همچنين است اگر موقع واجب شدن زكات گندم و جو و خرما و كشمش مست يا بيهوش باشد .
مسأله 1872 - مالى را كه از انسان غصب كردهاند و نمىتواند در آن تصرف كند زكات ندارد . ولى اگر زراعتى را از او غصب كنند و موقعى كه زكات آن واجب مىشود در دست غصب كننده باشد ، هر وقت به صاحبش برگشت ، احتياط واجب آن است كه زكات آن را بدهد .
مسأله 1873 - اگر طلا و نقره يا چيز ديگرى را كه زكات آن واجب است قرض كند و يك سال نزد او بماند بايد زكات آن را بدهد و بر كسى كه قرض داده چيزى واجب نيست .
زكات گندم و جو و خرما و كشمش
مسأله 1874 - زكات گندم و جو و خرما و كشمش وقتى واجب مىشود كه به مقدار نصاب برسند و نصاب آنها 288 من تبريز ، 45 مثقال كم است كه تقريباً 8 / 863 كيلوگرم