است دست نجس بوده و فراموش كرده يا متوجه نشده است ) و به واسطه آب ريختن روى دست رفع اين اشكال مىشود و دستها زيادتر نظافت لازم دارد ، از اين رو دستها دو مرتبه شسته مىشود ، يك دفعه به عنوان استحباب مقدمى و يك مرتبه به عنوان واجب و نظافت اجبارى ( كه قبلًا ذكر شد ) براى مسلمان تحقق پيدا مىكند .
ج . نظافت دهان و دندان در بهداشت بدن زيادتر از اعضاء ديگر اهميت دارد ؛ زيرا كه مدخل و دروازه ورود آسان ميكروبها در مملكت بدن ، دهان است .
از طرفى هم با هواى محيط مستقيماً ارتباط دارد و ممكن است ميكروبهاى هوا داخل دهان شود و از طرفى غالباً انسان دست و انگشت خود را به لب يا زبان و دندان مىرساند و بيشتر مواقع دستها آلوده به ميكروب است . از اين راه ، سلامتى انسان از راه دهان و غذاى آلوده بويژه در صورتى كه دهان آلوده باشد ، در خطر است .
انسان بايد كاملًا مواظب نظافت دهان و دندان باشد . دست كثيف و آلوده را به دهان و زبان و دندان و حتى به لبها نرساند و زود به زود دهان را با آب پاك بشويد و خلال و مسواك را ترك نكند تا بهداشت و سلامتى او محفوظ باشد .
قانونگذار مقدس اسلام اين اصل مهم را ناديده نگرفته و از جمله مقدمات و مستحبات وضوء و غسل ، تميز كردن دهان را بمضمضه و مسواك ، تعيين نموده و نظافت دهان را بدون اراده به ما تحميل فرمود از جمله مستحبات وضوء ، سه مرتبه مضمضه است كه دهان را با آب تميز و پاكيزه شستشو دهيم و بعد از غذا هم امر به خلال شده تا غذاهاى باقيمانده در زير دندانها فاسد نشود و تأكيد زياد در مسواك دندانها به طور مطلق به ويژه براى وضوء و غسل و نماز نموده است . فلسفه آن اين است كه سلامتى بدن به سلامتى دندان بستگى دارد .
دندان فاسد و كرم
حكمت ها و اسرار علمى احكام بهداشتى اسلام (فارسى) — صفحة 162
مساهمون: شيخ احمد اهتمام (ملا احمد)
ص١٦٢