تَشْكُرُونَ »
« 1 »
دو نكته :
1 - چه نيك است سوگند ، مقيد به خواست خداوند « ان شاء اللَّه » شود تا آدمى خود را فاعل ما يشاء نداند والبته كسى كه سوگند خود را مقيد به مشيت الهى كند و آن را بشكند ، كفاره ندارد .
قال على عليه السلام :
« مَنِ اسْتَثْنى فِى الْيَمِينِ فَلاحِنْثَ وَلا كَفّارَةَ » « 2 »
2 - چنانچه خواهيم گفت متعلق سوگند بايستى امرى مرجوح نباشد ، لذا اگر كسى براى كارى سوگندى ياد كرد و سپس متوجه شد كه آن مسئله مرجوح است ، شكستن چنان قسمى مستوجب كفاره نيست .
« سعيد اعرج » مىگويد : از امام صادق عليه السلام پرسيدم : كسى سوگند ياد كرده تا عملى را انجام دهد و اينك در مىيابد كه ترك آن عمل بهتر است و حتى اگر ترك نكند ممكن است گنهكار قلمداد شود ، تكليف وى چيست ؟ حضرت در پاسخ فرمودند :
« امّا سَمِعْتَ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه و آله : اذا رَايْتَ خَيْراً مِنْ يَمينِكَ فَدَعْها » « 3 »
هامش
( 1 ) - ( مائده - 89 ) خداوند شما را بخاطر سوگندهاى بيهوده مؤاخذه نمىكند ، ولى در مقابل قسمهائى كه محكم كردهايد ، مواخذه مىكند ، كفّاره اين گونه قسمها اطعام ده فقير ، از غذاهائى است كه به اهل خود مىدهيد . و يا پوشاندن لباس برده نفر و يا آزاد كردن يك برده مىباشد ، و كسى كه قادر بر انجام اينها نباشد سه روز روزه بگيرد ، اين كفّارهء سوگندهاى شماست وقتى كه سوگند ياد مىكنيد ، سوگندهاى خود را حفظ كنيد ، اين چنين خداوند آيات خود را براى شما بيان ميدارد تا شكر او بجا آوريد .
( 2 ) - كسى كه مشيت الهى را قيد قسم خود قرار دهد ، شكستن قسم و يا كفاره ندارد . ( وسايل الشيعه - جلد 16 - صفحه 188 ) .
( 3 ) - آيا فرمايش پيامبر خدا صلى الله عليه و آله را نشنيدهاى كه فرمودند : اگر بهتر از قسم خود چيزى ديدى ، قسم را رها نما . ( وسايل الشيعه - جلد 16 - صفحه 175 ) .