كسب به دو گونه است : نوعى از كسب ، آن است كه مردم براى رفع حوايج جسم و بدن خويش بدان نيازمندند و نوع ديگر ، آن كسبى است كه انسانها براى رفع نيازمندىهاى روح بدان محتاجاند كه اين نوع كسب عبارت از كسب دانش و تقواست .
كسب دانش ابعاد مختلفى دارد : يكى انتخاب دانشى است كه انسان مىخواهد آن را كسب كند . ديگر ، اين كه اين دانش را از چه كسى مىخواهد فرا بگيرد . سوم ، اين كه علم و دانش را به چه كيفيت فرا مىگيرد و چهارم ، اين كه اين علوم را در چه محيطى مىخواهد پياده كند و شرايط پياده شدن آن چيست ؟ البته در تمامى اين مراحل طهارت شرط است .
انسان بايد دانش را از كسى فرا بگيرد كه همواره با آن تقوا را نيز به انسان تزريق كند .
جملهاى از امام صادق عليه السلام در بارهء تفسير آيهء شريفهء « فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسَانُ إِلَى طَعَامِهِ » وارد شده است كه حضرت در اين جمله مىفرمايد : « عِلْمُهُ الَّذِى يَأْخُذُهُ مِمَّنْ يَأْخُذُه » . انسان بايد دقت نمايد كه دانش خويش را از چه كسى فرا مىگيرد .
من همواره به مدرّسين همهء علوم ، بالاخص علوم اسلامى و دينى توصيه مىكنم كه قبل از شروع درس و بحث خويش ، يك جمله اخلاقى و يا يك روايت اخلاقى بيان كنند .
پيامبر اكرم در بيان اهميت تأديب و تخلّق به اخلاق حسنه مىفرمود : خداوند چهل سال مرا تأديب نمود تا نشان افتخار « وَ إِنَّكَ لَعَلَى خُلُقٍ عَظِيمٍ » را هبهام فرمود .
اين گونه است كه خداوند خُلق عظيم را برازندهء رسول خويش مىداند و خطاب به حضرت موسى - سلام اللَّه عليه - مىفرمايد :
« وَ اصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِى » ؛
من تو را براى خود ساختم تا علم و دانش و دين مرا به مردم برسانى .
گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى) — صفحة 298
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٩٨