لغت :
أمشاج جمع « مشيج » و آن به معنى آميخته است .
تفسير :
در حقيقت ما انسان ( يعنى نسل دو انسان اوّل يعنى آدم و حوا ) را از نطفهاى مركب از مختلطهايى ( يعنى منى مرد و زن كه هر يك آميخته از موادى است ) آفريديم در حالى كه او را از حالى به حالى در مىآورديم كه به حدّ مكلّف بودن برسد تا او را بيازماييم .
يا او را از نطفه آفريديم تا بيازماييم او را .
پس او را شنوا و بينا قرار داديم تا دعوت الهى را بشنود و آيات الهى را براى اثبات توحيد و معاد و نبوّت ببيند و ايمان بياورد .
( آيهء 3 ) ( إِنَّا هَدَيْنهُ السَّبِيلَ إِمَّا شَاكِرًا وَ إِمَّا كَفُورًا )
تفسير :
همانا او را به راه راست در زندگى دنيوى به هدايت تكوينى و تشريعى راهنمايى كرديم ( و وسيلهء ادراك و فهم را در او قرار داديم ) خواه او سپاسگزار باشد و حق را بپذيرد يا ناسپاس باشد و نپذيرد .
مراد آن است كه هدايت ما مخصوص به افراد خاصّى نيست ؛ بلكه براى همه است ؛ امّا زمام ايمان آوردن و كفر را به خود آنها داديم . بنابراين مؤمن به حسن اختيار قبول ايمان مىكند و موحّد و سپاسدار مىگردد . و كافر به سوء اختيار ، كافر و ناسپاس مىگردد .
و در سه آيهء بعد كيفر كافران و پاداش مؤمنان ذكر مىشود .
( آيهء 4 ) ( إِنَّآ أَعْتَدْنَا لِلْكفِرِينَ سَلسِلَاْ وَ أَغْللًا وَ سَعِيرًا )
تفسير روان (فارسى) — صفحة 344
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٣٤٤