( 3326 ) آخوند ملامحمد كاشانى « 1 »
از اجلّه حكما و اهل كمال و معرفت و صاحب حالات عجبيه و كرامات است كه در زهد و روع يگانه روزگار بود . شنبه 20 شعبان سال 1333 در سن 83 سالگى دار دنيا را وداع گفت و مزارش در تخت فولاد اصفهان است . برحسب وصيت آن جناب بر لوح مزارش اين جمله درج شده است : فقير الحق أضعف خلق اللَّه آخوند ملامحمد كاشانى .
تا آخر عمر مجرد بود و چند سالى در مدرسه صدر اصفهان سكونت و به تدريس اشتغال داشت . به 17 مرض مبتلا بود و در فقر به سر مىبرد و پشتپا به دنيا زده بود .
در احوال اين عارف صمدانى نقل است كه در عبادات و رياضات و مجاهدات و ملكات و عبادات و كيفيت عباداتش بىنظير بود و گاهى در حال نماز لرزه بر اندامش مىافتاد و غش مىكرد . به وى مىگفتند : آقا اين گونه كه شما مىكنيد فعل كثير در نماز اتفاق مىافتد ، مىفرمود : من نمىفهمم ، در حال اختيار نيستم ، متوجه نمىشوم ، اگر چنين است كه مىگوييد ، واى به حال من و خاك بر سر من است . در حين نماز از خود بىخود مىشد و گاهى نمازش سه چهار ساعت طول مىكشيد .
مىفرمود : عالم اعراف براى من كشف شد ، اصحاب يمين را نور محض و اصحاب شمال را ظلمت محض مشاهده نمودم .
در اخلاقيات متّصف به عفت نفس و توكّل كامل به حق تعالى و صبر كامل بود و در مواقعى كه در مضيقه واقع مىشد ، هيچ گونه اجازه نسيه يا قرض نمىداد و مىفرمود :
حق تعالى مىرساند . گاهى سه شبانه روز در حجره ايشان خوردنى يافت نمىشد و مستمراً به گرسنگى به سر مىبرد و مىفرمود : حق مىرساند و همانطور هم مىشد .
هامش
( 1 ) . كاشانى : منسوب به كاشان ، شهرى قديمى و معروف واقع در مركز ايران .