وَ لَقَدْ فَتَنَّا سُلَيْمانَ وَ أَلْقَيْنا عَلى كُرْسِيِّهِ جَسَداً ثُمَّ أَنابَ * قالَ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ هَبْ لِي مُلْكاً لا يَنْبَغِي لِأَحَدٍ مِنْ بَعْدِي إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ
« 1 »
و قطعاً سليمان را آزموديم و برتخت او جسدى بيفكنديم ، پس به توبه بازآمد ، گفت : « پروردگارا ! مرا ببخش و مُلكى به من ارزانى كن كه هيچكس را پس از من سزاوار نباشد ، در حقيقت تويى كه خود بسيار بخشندهاى .
و يا منظور حكمت و يا حكومت عطا فرمودن الهى است كه بعضى انبيا - عليهمالسّلام - آن را از خداوند متعال درخواست نمودهاند ، حضرت ابراهيم - عليهالسّلام - به حقّ سبحانه عرض مىفرمايد :
رَبِّ هَبْ لِي حُكْماً وَ أَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ
« 2 »
پروردگارا ! به من دانش عطا كن و مرا با صالحان ملحق فرماى .
و يا منظور خشنودى حقّ سبحانه از بندهاش مىباشد كه در دعاى ايّام ذى حجّه آمده است :
- « أَنْ تَهَبَ لَنا فِيهَا الرِّضا . » « 3 »
و در اين روزها ، خشنودى خود را به ما ارزانى دارى .
- « أَللَّهُمَّ وَ هذا مَقامُ مَنْ أَفْرَدَكَ بِالتَّوْحِيدِ . . . فَهَبْ لَنا فِى هذَا الْمَقامِ رِضاكَ ، وَ أَغْنِنا عَنْ مَدِّ الْايْدِى إِلى سِواكَ . » « 4 »
خدايا ، اين جايگاه كسى است كه به يگانگى تو باور دارد . . . پس در اين جايگاه ، خشنودى خود را به ما ارزانى بدار و ما را از دست دراز كردن به سوى غير خود ، بىنياز گردان .
هبه ؛ عطاى بدون عوض
البته « هبه » به بيان معناى لغوى ، عطاى بدون عوض را مىگويند و در واقع ، تقاضاى در دعا
هامش
( 1 ) . سورهى ص ، آيات 34 و 35 .
( 2 ) . سورهى شعراء ، آيهى 83 .
( 3 ) . اقبال الاعمال ، ص 323 .
( 4 ) . نهج البلاغه ، خطبه 91 .