اى كسى كه به آن چه در سينهها و دلهاى جهانيان [ يا : پناه كنندگان و يا خاموشان و ساكتان ] است ، آگاهى ؛ بر محمّد و آل محمّد درود فرست ، [ به رحمتت ، اى مهربانترين مهربانها ! ]
توفيق ، اخلاص و عنايت الهى ؛ مقدمات رسيدن به كمالات نفسانى
در اين دعا ، سه حاجت مهم درخواست شده : 1 . هدايت به اعمال صالحه ؛ 2 . برآورده شدن حوايح و آرزوها ؛ 3 . طلب صلوات و رحمت براى محمّد و آلش - عليهمالسّلام - .
حاجت اوّل حكايت از اين مىكند كه : اوّلًا ، شخص تنها داراى عقل و هوش و اراده و . . باشد ، براى هدايت او به عمل صالح كفايت نمىكند و ثانياً مىفهماند كه عمل بايد از هر شرك جلىّ و خفى خالص باشد تا شخص را مورد نظر خاص حضرت حق قرار دهد و به كمال انسانيّت نايل سازد و ثالثاً فرموده شده : « اعمال صالحه » و اين بيان شامل اعمال عبادى و غير عبادى مىشود و تنها مورد نظر الهى قرار گرفتن آنهاست كه شخص را به غرض غايى از خلقت و مقصد عالى انسانيّت راهنما خواهد شد . خداوند مىفرمايد :
- مَنْ كانَ يُرِيدُ الْعِزَّةَ فَلِلَّهِ الْعِزَّةُ جَمِيعاً إِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ وَ الْعَمَلُ الصَّالِحُ يَرْفَعُهُ . . .
« 1 »
هر كس خواهان سرفرازى است ، سرفرازى همگى تنها از آن خداست ، گفتارها [ و اعتقادات ] پاكيزه ، فقط به سوى او بالا مىروند و عمل شايسته آن را بالا مىبرد .
- مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً وَ لَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ
« 2 »
هر كس از مرد و زن در حالى كه مؤمن باشد ، عمل شايسته انجام دهد ، مسلّماً او را به زندگانى پاكيزه زنده مىگردانيم و پاداششان را به بهترين آن چه كه انجام مىدادند ، مىدهيم .
هامش
( 1 ) . سورهى فاطر ، آيهى 10 .
( 2 ) . سورهى نحل ، آيهى 97 .