« نون »
نون مفرده بر چهار وجه مىآيد :
1 - نون تأكيد خفيفه و ثقيله .
2 - نون زائده ساكنه كه به آخر كلمات ملحق شده براى غير تأكيد و از آن به تنوين نام مىبرند و آن پنج قسم است :
الف : تنوين تمكّن و آن عبارتست از تنوينى كه باسماء معرب ملحق مىشود مانند تنوين در « زيد » .
ب : تنوين تنكير و آن عبارتست از تنوينى كه باسماء نكره ملحق مىشود نظير تنوين در « صه » و « مه » .
ج : تنوين مقابله و آن عبارتست از تنوينى كه به جمع مؤنّث سالم ملحق شده در مقابل نون كه به جمع مذكّر ملحق مىشود مانند تنوين « مسلمات » .
د : تنوين عوض و آن بر سه قسم است :
اوّل : عوض از يك حرف مانند : جواد .
كه در اصل « جوارى » بوده .
دوّم : عوض از يك كلمه نظير : كلّ .
كه در اصل « كلّ نفس » بوده .
سوّم : عوض از يك جمله همچون : يومئذ .
كه در اصل « يوم اذ كان كذا » بوده .
ه : تنوين ترنّم و آن نونى است كه به قوافى ابيات ملحق مىشود و از آن بعنوان بدل از حرف اطلاق يعنى واو ، ياء استفاده مىشود .
3 - نون اناث مانند نون در يذهبن .
4 - نون وقايه و به آن نون عماد نيز گويند و آن را پيش از ياء متكلّم مىآورند . و موارد الحاق آن سه تا است :