تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ لغات نهج البلاغه (فارسى) — صفحة 325

مساهمون:

ص٣٢٥
و تجاوبوا نحيبا . خ 213 ص 704 س 15

انْ تُجاوِرُوا

: اين كه همسايهء هم شويد . مص . مجاورة ر . ج و ر - تجاوروا ، در اصل ، تجاورن بوده كه به واسطهء حرف ناصب ( ان ) منصوب و نون جمع آن حذف شده است . فعل مضارع جمع مذكر حاضر اجوف واوى از باب مفاعله است . ان تجاوروا اللّه . خ 129 ص 401 س 5

لَمْ تُجاوِزْ

: از حدّ نگذشته است ، از حدّ بيرون نرفته است . مص . مجاورة ر . ج و ز - لم تجاوز ، فعل جحد مفرد مؤنث غايب از باب مفاعله است . و لم تجاوز رغباتهم . خ 90 ص 249 س 9

لَمْ تُجِبْ

: پاسخ نداده است . مص . اجابة ر . ج و ب - لم تجب ، فعل جحد مفرد مؤنث غايب از باب افعال است . فعل جحد بر زمان گذشته دلالت دارد ولى در اينجا چون جواب شرط قرار گرفته لذا معنى مضارع يافته است و نيز چون فاعل آن ، ضمير راجع به فرقة است لذا معنى جمع ( پاسخ ندهند . ) مىدهد . و اذا دعوت لم تجب . خ 179 ص 584 س 2

لا تَجْتازَنَّ

: البتّه نبايد گذر كنى مص . اجتياز ر . ج و ز - لا تجتازن ، فعل نهى مفرد مذكّر حاضر اجوف واوى از باب افتعال است . نون تأكيد ثقيله در انتهاى آن براى تأكيد آمده است . لا تجتازن عليه كارها . ن 25 ص 879 س 7

لا تُجَدَّدُ

: تازه نمىشود . مص . تجديد ر . ج د د - لا تجدد ، فعل نفى مفرد مؤنث غايب مضاعف مجهول از باب تفعيل است . و لا تجدد له زيادة . خ 145 ص 440 س 5

تَجُرُّ

: مىكشد . ر . ج ر ر - تجر ، فعل مضارع مفرد مؤنث غايب مضاعف ثلاثى مجرّد است .