سؤال 25 )
براساس دستور شارع مقدس ، مهلت پرداخت ديه در قتل و جراحات شبه عمد ( مانند جراحات يا تلفات ناشى از تصادفات رانندگى ) 2 سال مىباشد ، آيا تقاضاى اعسار جانى قبل از انقضاى مهلت مقرر ، مسموع مىباشد يا خير ؟
جواب )
مدت دو سال تأخيرى است از باب ملاحظه نوعى ، به منظور آماده شدن جانى ، براى پرداخت ديه ، و اصل زمان پرداخت ديه از هنگام قتل يا جراحت غيرعمدى است كه حتىالامكان در اسرع وقت بايستى دفعأ يا اقساطاً تأديه شود و در صورت عدم امكان كلى ، ديه بر عهده بيتالمال مسلمين است ، و بالاخره ديه بدهى فورى است كه مانند خمس احياناً به عللى تأخيرش جايز است ، و نص آيه و « و ديه مسلمه الى اهله » ديه را پس از جرم دانسته و تأخيرش بدون عذر ، مشروع نيست ، و روى اين اصل تقاضاى اعسار جانى ، در صورت ثبوت ، مطلقاً پذيرفته است ، و در صورت عدم اعسار ، تأخيرش پذيرفته نيست .
سؤال 26 )
اگر شخصى كشته شده و جنازه او مثلًا در بيابان ، منزلى يا باغى يافت شود و هيچيك از قاتل و مقتول شناسايى نشوند ، بفرماييد :
الف ) آيا ديهاى وجود دارد ؟
ب ) بر فرض ثبوت ، پرداخت ديه به عهده كيست و مورد مصرف آن كجاست ؟
پرسش و پاسخهاى احكام قضايى بر مبناى قرآنى (فارسى) — صفحة 38
مساهمون: الشيخ محمد الصادقي الطهراني
ص٣٨