از شش يوم ( دوران ) آفرينش جهان ، يك يوم : مربوط بپيدايش دخان ، و دو يوم : مربوط بتشكيل طبقات ، و يك يوم : براى آفرينش ستارگانست .
و فعلا تنها ابهامى كه هست دربارهء دو دوران تشكيل طبقات مىباشد ، كه حادثههاى گوناگون در اين زمينه چه بوده است ؟
در بحث آينده فرضيههائى در اينباره از نظر خوانندگان خواهد گذشت .
اما تشكيل زمينهاى هفتگانه : محتمل است كه در دو دوران پيدايش زمين باشد « 1 » بلكه طبعا هم چنانست كه قبل از پيدايش كوهها و بركات و اقوات زمينى ، مادهء باقيمانده از انفجار نخستين جهان به هفت بخش انقسام يافته ، و هريك بسير تكاملى خود ادامه دادهاند ، و از جمله زمين ما است كه :
« وَ جَعَلَ فِيها رَواسِيَ مِنْ فَوْقِها وَ بارَكَ فِيها وَ قَدَّرَ فِيها أَقْواتَها فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ »
.
پنجم : پيدايش جهان و تكميل آن در ده دوران : ستة ايام . . . اربعة ايام
« خَلَقَ الْأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ »
پيدايش زمين در دو دوران :
فرضيهء اول :
دور نيست كه گفته شود يكى از اين دو دوران مربوط به پيدايش مادهء زمين پس از انفجار نخستين جهان است ، و دوران دوم بخش يافتن اين ماده به هفت كرهء خاكى ، زيرا همانگونه كه طبقات هفتگانهء آسمانى را سهمى از دورانهاى آفرينش است ، طبعا كرات هفتگانهء زمينى را نيز بهرهاى از اين دورانها است
هامش
( 1 ) - و اين احتمال موافق روايت كافى است از حضرت صادق عليه السّلام كه « و فى يوم الأحد و الاثنين خلق الأرضين » آفرينش مادهء ارضى و تقسيم آن بهفت كرهء خاكى در دو دوران بوده .