از اين كتاب ، تنها شرح اصول كافى ، در هند در شهر لكهنو ، به اهتمام سيّد تصدق حسين صاحب رضوى ، در دو جلد ، در سال 1323 ق ، به چاپ رسيده « 1 » و در فهرستگان نسخههاى خطى حديث شيعه تعداد 328 نسخه از آن معرفى شده است . « 2 »
يكى از عالمان عهد صفوى اين شرح را با عبارتهاى نيكو و روان تلخيص و به شاه سلطان حسين صفوى تقديم نموده است . او در اين مختصر به ذكر معانى اخبار اكتفا نموده و به زوائد بر اصل نمى پردازد . سر آغاز آن چنين است : « زينت ديباچه جوامع آثار ابرار و زيور عنوان شرح اخبار » .
نسخهاى از جلد اول اين تلخيص - كه در صفر 1134 ق تحرير شده و داراى 196 برگ است - در كتابخانهء آيت اللَّه گلپايگانى ، نگهدارى مىشود . « 3 »
3 . المجمل ( الجمل ) في النحو . اين كتاب را ملّا خ ليل در علم نحو نوشته است .
دربارهء نام اين كتاب اختلاف وجود دارد ؛ در رياض و أمل الآمل نام آن « المجمل » نقل شده ، ولى در روضات الجنّات نام آن را « الجمل » ذكر كرده است . « 4 »
بر اين كتاب ، محمّد مهدى ابن المولى على أصغر القزوينى - كه شاگرد ملّا خليل بوده - شرحى نوشته است . « 5 »
4 . حاشيه شرح شمسيّه . اصل كتاب شسميّه تأليف نجم الديم عمر كاتبى قزوينى ( م 675 ق ) و شرح آن ، تأليف قطب الدين محمّد رازى ( م 766 ق ) است . ملّا خليل بر مبحث قضايا از اين شرح حاشيه نوشته است . « 6 »
در ذريعه عنوان شده كه نسخهاى ازاين حاشيه در قم نزد آيت اللَّه مرعشى موجود است . « 7 »
هامش
( 1 ) . فهرست كتابهاى چاپى فارسى ، خان بابا مشار ، ج 3 ، ص 3369 .
( 2 ) . فهرستگان نسخههاى خطى حديث وعلوم حديث شيعه ، ج 4 ، ص 490 - 522 .
( 3 ) . فهرست نسخههاى خطى كتابخانهء آيت اللَّه گلپايگانى ، ج 1 ، ص 190 .
( 4 ) . الذريعة ، ج 5 ، ص 142 ؛ و ج 20 ، ص 142 .
( 5 ) . الذريعة ، ج 13 ، ص 177 .
( 6 ) . الذريعة ، ج 6 ، ص 35 .
( 7 ) . همان .