دوم : اين كه مقصود از اجابت ، توجه و استماع دعا است ، يعنى فوراً شنيده شود و مورد توجه قرار گيرد ، ولى در دادن آنچه را كه خواهد تأخير كند ، تا عبد باز او را بخواند و آواز عبد را خدا بشنود كه خدا صداى بنده را دوست دارد .
سوم : اين كه اجابت مشروط به مصلحت و خير بودن براى دعا كننده است ؛ زيرا خداى حكيم به دلخواه بندگان ، از آنچه خير و صلاح آنها است دست برندارد .
چهارم : لازم نيست اجابت دعا فورى باشد و ممكن است دعا مستجاب شده باشد ، ولى ظهور آثار آن روى پارهاى از مصالح به مدت زيادى تأخير افتد ، چنانچه در تفسير گفتار خداى تعالى در سورهء يونس آيه 89 در حديث آمده كه ميان اين خطاب و ميان غرق فرعون و نابودى او و همراهانش كه موسى و هارون براى آن دعا كرده بودند چهل سال طول كشيد « 1 » .
عَنْ سُلَيْمانِ بْنِ عَمْروٍ قالَ : سَمِعْتُ أبا عَبْدِاللّهِ عليه السلام يَقُولُ : إنَّ اللّهَ عَزَّوَجَلَّ لا يَسْتَجيبُ دُعاءً بِظَهْرِ قَلْبٍ ساهٍ فَإذا دَعَوْتَ فَأقْبِلْ بِقَلْبِكَ ثُمَّ اسْتَيْقِنْ بِالْإجابَةِ « 2 » .
سليمان بن عمرو مىگويد : شنيدم حضرت صادق عليه السلام فرمود : خداوند دعايى كه از روى دل غافل باشد مستجاب نمىكند ، پس هرگاه براى دعا به پيشگاه مقدس او روى آوردى به دل توجه كن و يقين داشته باش كه قلبى كه در دعا مشغول مولاست دعايش مستجاب مىشود .
هامش
( 1 ) - الكافى : 2 / 489 ، باب من أبطأت عليه الإجابة ، حديث 5 ؛ تفسير عياشى : 2 / 127 ، حديث 40 .
( 2 ) - الكافى : 2 / 473 ، باب الإقبال على الدعاء ، حديث 1 ؛ وسائل الشيعة : 7 / 53 ، باب 16 ، حديث 8702 .