است و هر كس ذكر حق كند ، جليس حق شده و هر كس به مقام مجالست با دوست برسد با ديدهء پرقدرت قلب جليس را مىبيند ، پس نماز او در حقيقت مقام شهود و حضور و مشاهده است .
حقيقت نماز اهل حقيقت
اينان در نماز خود ، علاوه بر آنچه اهل شريعت و طريقت دارند ، به حقايقى ديگر آراستهاند كه انسان از دانستن آن حقايق مبهوت مىشود ، چه رسد به اينكه با توفيق حضرت دوست به آن حقايق برسد .
قيام اين بزرگواران به نماز قيام به استقامت در صراط مستقيم توحيدى است و انجام مأموريت جانانهايست كه در آيهء شريفه آمده :
[ فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ ]
« 1 » .
پس همان گونه كه فرمان يافتهاى ايستادگى كن .
اين استقامت و پابرجايى ، استقامت كامل در مقام تكميل وجود است و استقامت در سير باللّه پس از اتمام سير الى اللّه و سير فى اللّه است .
و اين قيام ، عبارت از برداشتن توجه از حضرت فعليت و وصفيت و متوجه شدن به حضرت احديت ذاتيت است كه قبلهء عارفان و كعبهء محققان است ، به نيت اينكه در وجود جز او را مشاهده نكند .
به قول حكيم ، الهى قمشهاى :
روى از خدا مگردان كز غير بىنيازى * هر گه به ياد اويى پيوسته در نمازى
هامش
( 1 ) - هود ( 11 ) 112 .