نقطهاى كه محلّ تجمّع گلبولهاى سپيد است اعلام خطر مىكنند ، طى چند دقيقه ميليونها گلبول وارد خون مىشوند و ميكروبها را به سمت نسج پوست مىرانند ، در اين موقع ، مغز استخوان براى توليد گلبولهاى قرمز خون و تأمين ذخيره شروع به فعّاليت مىنمايند .
بعضى ميكروبها مادّهاى در خود دارند كه گلبول را دفع و برخى مادّهء سمى ترشّح مىنمايند كه آنها را از پاى در مىآورند و گلبولها در حالى كه مىميرند و از بين مىروند ، مايعهاى تخميرى كه داراى خاصيت كشندهء ميكروبهاست از خود ترشّح مىكنند .
هرگاه گلبولها خود موفق به دفع ميكروبها نشوند ، سلّولهاى بزرگترى البته ذره بينى كه آنها را ماكروفاژ ، يعنى ميكروب خوار مىنامند به كمك مىرسند ، اينها قادرند ميكروبها و گلبولهايى را كه در حين كارزار گرفتار شدهاند ببلعند ! !
بسيار اتفاق مىافتد كه بر اثر داروى آنتى بيوتيك كه پزشك تجويز نموده ، ميكروبهايى به علت بر كنار بودن از پيكار زنده به مانند ، در اين حال بدن براى دفع آنها خود را آماده مىسازد و بافتهاى مشبك لنفاوى كه تارهاى مويى مىباشند و زهكشى نسوج بدن را به عهده دارند وارد عمل مىشوند ، گلبولهاى سپيد ، سلّولهاى ميكروب خوار و ذرّات بىفايده ديگر وارد آن تارهاى مويين گشته به طرف غدّهء لنفاوى روى مىآورند .
اين غدّهها چون در سر چهارراه لشگركشى بدن قرار دارند ، مشغول تصفيهء شيرهء غذايى مىگردند و آن ميكروبها و ذرات موجود و ته نشين شده در شيرهء غذايى از غدّهاى به لوزهء ديگر عبور مىكنند تا به غدّههاى گردن برسند و از آنجا وارد دستگاه دوران خون مىشوند ، در اين جا شيرهء غذايى به طور كامل از لوث ميكروبها صاف و پاك مىگردد .
عرفان اسلامى ( شرح مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة المنسوب للإمام الصادق ع) (فارسى) — صفحة 387
مساهمون: شيخ حسين انصاريان
ص٣٨٧