شده و اين علم است كه انسان را در درجهء عارفان ، عاملان ، متّقيان ، خاشعان و خائفان قرار مىدهد و با توجّه به اين علم است كه انسان علاوه بر آگاهى به حلال و حرام و قوانين و مقررات الهى ، حضرت حق را شناخته ، به عظمت و بزرگى او پى مىبرد و نيز خود را شناخته و كوچكىاش را در برابر بزرگى حق مىيابد و براى جبران كوچكىاش كه سخت او را به وحشت مىاندازد ، اقدام به بهترين عبادت براى رسيدن به مقام قرب كرده ، تا در آن مقام به جبران نقص و نيازمندى و ذلّت و حقارت خويش نايل آيد .
همچنين به سبب اين علم ، به عاقبت اعمال نيك آگاه شده و در پى انجام هر كار نيكى برمىآيد و از نتايج اعمال بد مطلع شده و از هر گونه بدى اجتناب كرده ، يا براى جبران بدىهاى گذشتهاش به توبه آراسته مىگردد . چنين شخصى كه به اين علم مىرسد از خوف گناه و نتيجهاش هميشه نگران و اشكريزان است و براى ترس از كوچكىاش در برابر خداوند دچار خشيت شده و متوسّل به عبادت و جهاد و هر كوششى در راه خدا مىگردد . او از اين راه وجودش همانند وجود انبيا منبع خير و بركت مىشود . و به همين خاطر است كه حضرت صادق عليه السلام هرگونه خوف مثبتى را نتيجه اين علم دانسته و مىفرمايد : فَالْخَوْفُ فَرْعُ الْعِلْمِ .
عرفان اسلامى ( شرح مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة المنسوب للإمام الصادق ع) (فارسى) — صفحة 236
مساهمون: شيخ حسين انصاريان
ص٢٣٦