تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى) — صفحة 209

مساهمون:

ص٢٠٩
مىچرخد كه براى اين‌كه هميشه يك طرف ماه به سوى ما باشد كافى است . گاهى ماه به شكل هلالى درمىآيد و زمانى به صورت قرصى تمام جلوه‌گر مىشود ، بعضى اوقات هم به كلى از نظر غايب مىگردد چرا چنين است ؟ دو امر موجب تغيير ظاهرى شكل ماه است : يكى آن كه ماه از خود نور ندارد و نورى را كه از خورشيد مىگيرد منعكس مىكند و به سوى ما مىفرستد ، و ديگر آن كه ماه به دور زمين مىگردد .

ماه و جزر و مدّ

مردمى كه در كنار دريا به سر مىبرند هر روز شاهد بالا و پايين رفتن سطح دريا در موقع جزر و مد هستند ، وقتى كه آب دريا هر چه ممكن است جلوتر مىآيد مىگوييم كه « مد » يا « آب بالا » است و وقتى كه هر چه ممكن است دور تر و عقب‌تر مىرود « جزر » يا « آب پايين » است . آيا هيچ به فكر افتاده‌ايد كه جزر و مد چگونه به وجود مىآيند ؟ براى اين‌كه به اين پرسش جواب دهيم باز بايد از نيرويى كه جاذبه نام دارد ياد كنيم ، در جهان همه چيز يكديگر را جذب مىكنند ، نيروى كششى هم بين ماه و زمين وجود دارد . آبى كه در قسمتى از زمين كه رو به روى ماه است قرار دارد بيشتر جذب مىشود و سبب مد مىگردد ، آبى كه در قسمتى كه طرف مقابل قرار دارد از همه از ماه دور تر و كمتر تحت تأثير جاذبهء آن است ، پس آب به آهستگى عقب مىرود و مدّى هم كه در اين قسمت از زمين توليد مىشود ، در همين موقع در مناطقى كه بينابين قسمت‌هاى مذكور است جزر به وجود مىآيد . نيروى جاذبهء خورشيد هم به پيدايش جزر و مد كمك مىكند ، اما خورشيد از زمين خيلى دور تر است تا ماه ، پس تأثير آن در روى آب درياهاى ما خيلى كمتر است .