و ابن بابويه به سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه : غنا مورث نفاق است ، و باعث فقر مىشود « 1 » .
و به سند ديگر از حضرت امير المؤمنين عليه السّلام منقول است كه : بسيار گوش دادن به غنا باعث فقر و پريشانى است « 2 » .
و به سند معتبر روايت كرده است كه : از حضرت صادق عليه السّلام سؤال كردند از معنى قول زور كه خدا از آن نهى فرموده است ، فرمود : از جملهء قول زور است آنكه شخصى به غناكننده گويد احسنت خوب خواندى « 3 » .
و احاديث ديگر در حرمت غنا وارد است ، و از براى ارباب انصاف و بصيرت كمتر از آنچه مذكور شد هم كافى است .
و بدان كه اكثر علما و لغويين غنا را تفسير كردهاند به ترجيع آوازى كه شنونده را به طرب آورد ، و ترجيع را تفسير كردهاند به تكرير و حركت دادن آواز در گلو ، و طرب را گفتهاند : حالتى است كه آدمى را از خوشحالى و از اندوه حاصل مىشود ، و بعضى از لغويين و علما محض ترجيع اكتفا كردهاند ، و به طرب آوردن را در آن اخذ نكردهاند ، و غنا و جميع خوانندگيها را در فارسى سرود مىگويند ، و در ميان عرب الحال هم مىشنويم كسى را كه مىخواهند بگويند خوانندگى كن مىگويند تغنّ يعنى غنا بكن .
پس ظاهر شد از آنچه گذشت كه هر خوانندگى كه در آن تحرير آواز باشد ، و شخص را به حزن يا فرح آورد حرام است ، مگر آنچه استثنا خواهد شد ، و اگر به طرب هم نياورد به مذهب جمع كثيرى حرام است ، و چنين فردى ظاهرا
هامش
( 1 ) بحار الانوار 79 / 241 ح 7 .
( 2 ) بحار الانوار 79 / 243 ح 12 .
( 3 ) بحار الانوار 79 / 245 ح 21 .