مقامى عالى و كثرت احاطه ، و تبحر علمى او مسلم يگانه و بيگانه ، و عرب و عجم و عامه و خاصه بوده ، و در مدافعه از حوزهء ديانت و بيضهء شريعت اهتمام تمام داشته ، و تمامى ساعات و دقايق عمر شريفش در تأليفات دينى مصروف بوده ، و آنى فرو گذارى نداشته ، تا آنكه دست راست او از كثرت تحرير و كتابت عاطل شده ، و در اواخر با دست چپ مىنگاشته است . و از مراجعه به كتاب « عبقات » او مكشوف مىگردد ، كه از صدر اسلام تا عصر وى ، احدى در فن كلام ، خصوصا در باب امامت ، بدان منوال و نمط تصنيفى نپرداخته ، و حاج ميرزا محمد حسن شيرازى و شيخ زين العابدين مازندرانى ، و اكثر اكابر وقت ، تقريضات بسيارى بر آن كتاب نوشتهاند . و عالم جليل شيخ عباس هندى شيروانى ، رسالهء مخصوصى موسوم به « سواطع الانوار فى تقريضات عبقات الانوار » تاليف [ كرده ] و تا بيست و هشت تقريض از حجج الاسلام طراز اول نقل [ نموده ] ، و در بعضى از آنها تصريح شده بر اينكه به بركت آن كتاب ، در يك سال ، جمع كثيرى شيعه و مستبصر شدهاند . و مخفى نماند كه اين كتاب « عبقات » ، در امامت و رد كلمات باب امامت كتاب « تحفهء اثنا عشريهء » مولوى شاه عبد العزيز بن ولى اللّه دهلوى عامى متعصب است ، كه جملهاى از احاديث متواترهء وارده در امامت حضرت امير المؤمنين « ع » را انكار
مير حامد حسين ( فارسى ) — صفحة 125
مساهمون: محمد رضا حكيمى
ص١٢٥