بلند خوانيم يا نرم خوانيم ؟ نزديك است تا براز خوانيم ؟ يا دور است تا بآواز خوانيم ؟
رب العزة بجواب ايشان اين آيت فرستاد
وَ إِذا سَأَلَكَ عِبادِي عَنِّي . . .
- آوردهاند در بعضى كتب كه چون موسى عليه السّلام با حق مناجات كرد گفت - بار خدايا ! دورى تا ترا بآواز خوانم ؟ يا نزديكى تا براز خوانم ؟ جواب آمد - كه اى موسى ! اگر دورى را حدى بنهم هرگز به آن نرسى ، و اگر نزديكى را حدّى بنهم طاقت ندارى ، و زير بار عظمت و جلال ما پست شوى .
پير طريقت - ازينجا گفت : - الهى از نزديك نشانت ميدهند و برتر از آنى ، وز دورت مىپندارند و نزديكتر از جانى ، موجود نفسهاى جوانمردانى ، حاضر دلهاى ذاكرانى . ملكا ! تو آنى كه خود گفتى و چنانك گفتى آنى . بشنو لطيفهء نيكو درين آيت : گفتند سؤال هر روندهء دليل حال او باشد ، قومى را همه انديشهء مخلوقات و محدثات گرفته بود و ز همت دون چندان در مصنوعات آويختند كه خود پرواى صانع نداشتند ، و با حقيقت معرفت او نپرداختند ، تا يكى از روح پرسيد ، يكى از كوه ، يكى از مال غنيمت ، يكى از حال يتيمان ، يكى از خمر و قمار ، يكى از عذر زنان ، لا جرم جواب همگنان بواسطه داد چنانك گفت -
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَنْفالِ قُلِ الْأَنْفالُ لِلَّهِ وَ الرَّسُولِ
الآية
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ ، قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي
الآية .
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْجِبالِ فَقُلْ يَنْسِفُها رَبِّي نَسْفاً
.
اى سيد سادات و اى مهتر كائنات ! ايشان كه فرمود از ما با ديگرى پرداختند ، و به قدر همت خود سؤال كردند ، همه را تو اى محمد جواب ده ! و مقصودهاشان در كنار نه ، باز قومى كه از ما پرسند و از دوستى ما با ديگرى نپردازند ، تخصيص و تشريف ايشان را بجواب واسطه از ميان بردارم به خودى خودشان جواب دهم .
فَإِنِّي قَرِيبٌ
- نگفت قل انّى قريب - آن گه در تشريف بيفزود گفت :
عِبادِي
بندگان من ، رهيكان من ، اضافت ايشان با خود كرد ، اگر كعبهء سنگين را بآنچ رقم اضافت به روى كشيد و گفت -
طَهِّرْ بَيْتِيَ
چندان شرف يافت كه مطاف جهانيان و قبلهء عالميان گشت ، و از هر جبّارى كه قصد آن كرد آزاد شد . پس بندهء مؤمن با معرفت